«Một khuôn mặt lớn đã từ trần».

Đó là tựa đề của nhật báo nổi tiếng của nước Pháp, Le Figaro, loan tin về cái chết của Đức Hồng Y Jean Marie Lustiger, nguyên Tổng Giám Mục của Paris (1981-2005) vừa từ trần. Đức Hồng Y qua đời vì bệnh ung thư, vào chiều Chúa nhật ngày 5/8/2007, hưởng thọ 81 tuổi.

Ngài sinh ngày 17/9/1926 ở quận 12, Paris. Cha mẹ ngài, ông Charles và bà Gisèle làm nghề buôn bán đồ dệt kim. Có nguồn gốc vùng Haute-Silésie, ở Ba Lan, gia đình ngài là thành viên của một cộng đồng Do thái ở một quốc gia Châu Âu không thuộc Địa Trung Hải, thuộc chi tộc Lêvi. Ngài theo học ở trương trung học Montaigne.

Vào lúc 10 hay 12 tuổi, Aaron Lustiger lần đầu tiên làm quen với Kinh Thánh khi ngài ở trong thư viện của cha mẹ ngài. Đó là cuốn Kinh Thánh của người Tin Lành. Ngài kể lại : « Tôi đọc Kinh Thánh cách say sưa và tôi không nói cho ai biết ». Ngài đã khám phá ra rằng Tân Ước hoàn tất Cựu Ước. Vào lúc 14 tuổi, cậu bé Aaron đã xin chịu phép rửa trong một nhà thờ Công giáo, ở Orléans. Ngài chọn hai tên gọi khác Jean Marie : Aaron Jean Marie Lustiger. Cha mẹ ngài không chấp nhận sự trở lại này và coi đó là nổi loạn.

Ngài tiếp tục theo học Văn chương ở Đại Học Sorbonne. Nhà văn Georges Suffert về sau nhận xét ngài là một « con người đặc biệt, hơi kín đáo, có dáng vẻ uy quyền nhưng thiện cảm ». Quyết đinh đi tu làm linh mục, ngài rời cha mẹ để vào Chủng Viện des Carmes ở Paris. Ngài chịu chức linh mục năm 1954 và được Đức Gioan Phaolô II chọn làm Giám mục năm 1979. Lễ phong chức Giám mục của ngài có sự hiện diện của thân phụ, chị và bà bảo mẫu của ngài (người đã giúp hai chị em của ngài trong thời gian chiến tranh). Khẩu hiệu Giám mục của ngài : « Tất cả đều có thể đối với Thiên Chúa ». Ngài được tấn phong Hồng y vào tháng Hai năm 1983 bởi Đức cố Giáo Hoàng. Ngài được chọn vào Hàn Lâm viện Pháp năm 1995.

Được tin về cái chết của ngài, Đức Thánh Cha Biển Đức XVI đã bày tỏ « sự cảm động sâu xa ». Trong bức điện thư gởi cho Đức Tổng Giám Mục Paris, Vingt Trois, về sự ra đi của « khuôn mặt vĩ đại này của Nước Pháp », Đức Thánh Cha nói : « Tôi đã mất đi một người cha, người anh và một người bạn ». Đức Tổng Giám Mục Vingt Trois phát biểu : « Đó là một khuôn mặt lớn vừa từ trần ». Còn vị chủ tịch hội Đồng Giám Mục Pháp thì tuyên bố : « Ngài đã theo đuổi đến cùng việc đối thoại với Do thái giáo ».

Về phần mình, Tổng thống Pháp, Nicolas Sarkozy, chia buồn và ghi nhận rằng : Đức Hồng Y Lustiger là « một khuôn mặt lớn của đời sống tinh thần, luân lý, trí thức và dĩ nhiên, tôn giáo của đất nước chúng ta ». Thủ tướng Pháp François Fillon thì tuyên bố : khuôn mặt này của Giáo Hội « đã làm phong phú cuộc đối thoại giữa các tôn giáo ».

Bernard Accoyer, chủ tịch Quốc hội Pháp, đã ca ngợi Đức Hồng Y Lustiger là « một con người cởi mở, văn hóa, đối thoại và bao dung… Đó là một con người của đức tin ».

Bộ trưởng Bộ nội vụ, bà Michèle Alliot Marie, ca ngợi ngài như là một « con người đòi hỏi trí thức cao độ…luôn đặt đối thoại giữa các tín ngưỡng ở trung tâm của hoạt động của ngài ». Bộ trưởng Bộ văn hoá, Christine Abanel, thì nói về « một trong những khuôn mặt tinh thần và trí thức lớn nhất của thời đại chúng ta ». Bộ trưởng ngoại giao Bernard Kouchner ghi nhân đóng góp của Đức cố Hồng Y vào việc « làm rạng rỡ nước Pháp ».

Tin Lành, Do Thái Giáo và Hồi Giáo ở Pháp đều đồng thanh ca ngợi nổ lực đối thoại và xây dựng tương quan tôn giáo của ngài.

Giáo Hội Pháp nói riêng và Giáo Hội cũng như thế giới nói chung vừa mất đi một con người cao quý, đạo đức và tài năng. Một con người đã không biết mệt mỏi dấn thân cho nền hoà bình của thế giới qua việc thăng tiến những giá trị tinh thần, tôn giáo và nhân bản trong việc đối thoại liên tôn. Một con người như là chứng nhân cho niềm tin và sự khao khát Thiên Chúa trong một thế giới tục hoá.(Theo Le Figaro)