(Boston 16/5/2005). Trong khi các cơ quan truyền thông đời tiếp tục những đồn thổi chung quanh việc cha Thomas Reese, SJ bị các nhà lãnh đạo dòng Tên tại Hoa Kỳ yêu cầu từ chức chủ nhiệm tờ America; cha John Neuhaus, chủ bút tờ First Things cho rằng người Công Giáo Hoa Kỳ không ngạc nhiên trước việc từ chức của cha Thomas Reese. Cha Neuhaus đã đưa ra nhận định này trên tờ Boston Globe, số ra ngày thứ Hai 16/5/2005.

Cha Neuhaus lên tiếng phủ nhận những cáo buộc cho rằng Đức Tân Giáo Hoàng “đàn áp” tiếng nói của cha Thomas Reese. Quyết định yêu cầu cha Thomas Reese từ chức đã có từ tháng Ba 2005 trước khi Đức Gioan Phaolô II băng hà.

Trong khi nhìn nhận rằng cha Thomas Reese là một người luôn theo đuổi con đường phụng sự Giáo Hội và thi hành lời thề trung thành với Giáo Hội và với Đức Thánh Cha; hơn thế nữa ngài còn là một người bạn thân với mình, cha Neuhaus nhận định rằng cha Thomas Reese “hiểu lầm nghiêm trọng” những ý niệm về sự khách quan và sự quân bình, và lẫn lộn những ý niệm này với tính trung lập.

Giáo Hội Hoa Kỳ trong những năm gần đây đã bị chỉ trích nhiều vì giản lược sứ mạng “trình bày hết khả năng của mình giáo huấn của Hội Thánh”. Trường hợp của cha Thomas Reese là một điển hình. “Vấn đề ở đây là một sai phạm căn bản trong chính sách biên tập. Quan niệm sai lầm cho rằng để trở nên ‘khách quan và quân bình’ thì cần phải xuất bản trên cơ sở ngang nhau những bài báo ủng hộ cũng như chống đối giáo huấn Giáo Hội, tuồng như quan điểm của Giáo Hội cũng chỉ là một trong số những ý kiến có giá trị ngang nhau”.

Cha Neuhaus trưng dẫn ra những bài báo đăng suốt dọc dài hơn một thập niên qua trên tờ America, nguyệt san của dòng Tên tại Hoa Kỳ, liên quan đến vấn đề hôn nhân đồng tính, nghiên cứu tế bào gốc và phúc chế người để kết luận rằng “Cách làm của tờ America dẫn người ta đến nhận định rằng tờ báo này trung lập hay thù địch với giáo huấn của Giáo Hội”.

Trước làn sóng những cáo buộc Tòa Thánh đàn áp cha Thomas Reese, cha Neuhaus nhận định rằng : “Tôi dám nói rằng chủ bút nào làm việc cho cơ quan Planned Parenthood (sinh đẻ có kế hoạch), câu lạc bộ Sierra, hay Hiệp Hội Súng Quốc Gia dám biến tờ báo mình thành diễn đàn cho những ai chống lại các tổ chức này thì đi đời từ lâu rồi”.

“Một tờ báo Công Giáo có thể quyết định đăng những ý kiến trao đổi hay tranh cãi giữa các quan điểm đối lập, nhưng không thể hồ nghi rằng tờ báo phải đứng về phía Giáo Hội”.

Cùng chung nhận định với cha Neuhaus, nhiều người Công Giáo Hoa Kỳ hài lòng với sự ra đi của cha Reese. Cha Reese không chỉ là một chủ bút của tờ American nhưng vai trò của ngài còn quan trọng hơn nhiều. Ngài là một trong những nguồn chính cung cấp những hướng dẫn dư luận cho các cơ quan ngôn luận đời. Chẳng hạn, trong các kỳ họp Hội Đồng Giám Mục Hoa Kỳ, cha Thomas Reese là người được trích thuật nhiều nhất, và là người được tham khảo nhiều nhất về những việc nội bộ của Giáo Hội Công Giáo. Ngài cung cấp cho họ những diễn dịch về những sự kiện và biến cố mà kiến thức hạn hẹp về Công Giáo của họ không cho phép họ hiểu sâu xa hơn. Ảnh hưởng của cha Thomas Reese như một bình luận gia và người hướng dẫn cho thế giới truyền thông đời vượt xa ảnh hưởng chủ bút tờ America.

Điều đáng tiếc là cũng như một số ký giả Công Giáo khác thường làm, cha Thomas Reese không bao giờ lên tiếng phủ nhận giáo huấn của Giáo Hội Công Giáo về những vấn đề thường gây tranh cãi, ngài chỉ nói rằng những vấn đề đó đáng được thảo luận thêm - một kiểu hành xử “thức thời” của chủ thuyết duy tương đối - không nhìn nhận cái gì là chung cuộc, luôn luôn nói nước đôi. Chính cái kiểu nói nước đôi của ngài làm cho dưới mắt giới truyền thông đời, ngài trở thành một người “tiến bộ” và “thức thời” trước một “Giáo Hội bảo thủ và lạc hậu”!