Ba cha ca sĩ
Thập niên 1960 tại Việt Nam chưa thấy có cha ca sĩ nào. Phải đợi tới mãi sau này mới có Cha Sang của giáo phận Mỹ Tho “hành” nghề ca hát. Nhưng ở Phương Tây, như Pháp chẳng hạn, thì lúc đó những cha ca sĩ chuyên nghiệp đã nổi như cồn rồi.
Ca sĩ đường phố
Trong số ấy phải kể cha Aimée Duval, Dòng Tên. Hồi ấy, những ai được thụ giáo các cha Dòng Tên ở Đà Lạt đều được nghe giọng “ca vàng” của vị linh mục nổi tiếng này, đến độ, hơn 40 năm sau, dù vốn liếng tiếng Pháp của mình đã cạn gần hết, nhưng các bài ca của Cha Duval thì vẫn còn đó trong trí nhớ “Mon Dieu, mon Dieu, je suis ton enfant. Ca me fait un coeur chantant. Mon Dieu, mon Dieu, Je suis ton enfant. Quand Je m’envais tout seul comme un grand, j’ai écouté tes pas derrière moi. Oh que le monde attend ta venue…” (Lạy Chúa, lạy Chúa. Con là con Chúa đây. Điều ấy khiến lòng con hoan ca. Lạy Chúa, lạy Chúa. Con là con Chúa đây. Khi con ra đi một mình làm người lớn, con vẫn nghe bước chân Cha phía sau con. Ôi thế gian chờ mong Cha biết nhường bao…).
Cha Aimée Duval nổi tiếng đến độ được Báo Time số ngày 1 tháng Tư năm 1957 giới thiệu và gọi là vị tông đồ âm nhạc. Lúc ấy cha mới 38 tuổi, được thanh thiếu niên Paris kéo tới Lâu Đài Thể Thao (Palais des Sports) tham dự buổi trình diễn hiếm hoi của cha với cây đàn ghi ta đơn giản. Theo báo Time, trước đó 6 năm, bề trên đã cho phép cha Duval hành nghề ca sĩ đường phố và chẳng bao lâu sau, cha đã trở thành một ca sĩ nổi tiếng chuyên hát nhạc nhân gian, nhạc tâm linh Da Đen, trong đó có bài “Me voilà, me voilà, old vieux Joe” (lộn xộn tiếng Pháp tiếng Anh: tôi đây, tôi đây, thưa ông Joe già), và các bài ca tôn giáo do chính cha sáng tác. Dĩa nhạc “Seigneur, Mon Ami” mà báo Time dịch nghĩa là “Một ai đó trên cao kia thương con” bán đến 45,000 bản, một con số được coi là lớn vào thời ấy ở Pháp. Cha được kể là một trong các nhà trình diễn hàng đầu của Pháp, được thanh thiếu niên chen lấn xin chữ ký bất cứ gặp cha ở chỗ nào. Cha từng trình diễn khắp nơi tại Tây Âu và Hoa Kỳ. Tờ Time cho rằng khó mà phân tích được sức lôi cuốn của cha. Không có cái oang oang của một ca sĩ theo kiểu canh tân, ngài chỉ hát các tiết mục bằng một giọng trầm trầm, đôi khi độc điệu, một số bài ca của cha còn cho thấy nhiều sai điệu là đàng khác. Riêng cha, cha cho rằng cha chỉ chuyên chở một thứ nhạc canh tân tôn giáo vừa chớm nở, nhưng đang phổ biến tại Pháp. Dù sao, một ca sĩ trữ tình mang cổ cồn La Mã quả là một hiện tượng mới lạ đắt khách. Như một khách thưởng ngoạn thiếu niên lúc đó từng tiếc nuối nhận định: “Trông ngài đẹp trai và thảm não quá”.
Các Linh Mục
Sau cha Duval, còn rất nhiều linh mục cũng như nữ tu Công Giáo khác đi vào con đường ca hát, coi nó như một thừa tác vụ. Tuy nhiên, trong những ngày gần đây, không hiện tượng nào nổi bật bằng trường hợp “ba cha ca sĩ” mà dĩa nhạc nổi tiếng do nhà Sony vừa ấn hành chỉ vỏn vẹn mang tên “Các Linh Mục” (The Priests).
Theo tờ Sydney Morning Herald, thì hiện nay, diã nhạc này đã bán ra 1 triệu 200 ngàn bản và hiện đứng hàng đầu các dĩa nhạc tại Ái Nhĩ Lan và Na Uy. Tháng 12 năm ngoái, nó đứng hàng 12 trên danh sách ARIA. Cũng theo tờ báo này, phương thức trình bày của “The Priests” cực kỳ truyền thống nhưng giai điệu hòa tấu thì thật tuyệt vời. Có những bản thánh ca như Ave Maria, Pie Jesu, Panis Angelicus, những ca khúc của Haydn và Vivaldi cũng như các bài ca cổ truyền của Ái Nhĩ Lan dưới sự phụ họa của Ca Đoàn Viện Đại Hóa Tấu Rôma. Danh mục các bài ca cho thấy đủ các bài ca bằng tiếng Anh, tiếng Đức, tiếng Tây Ban Nha, tiếng Latinh và tiếng Gaelic, với mục đích để phổ biến dĩa nhạc tới 40 quốc gia khác nhau trên thế giới (Tờ The Catholic Weekly ở Sydney thì cho hay: dĩa nhạc này cùng một loạt phát hành tại 32 quốc gia). Một trong các linh mục này nhận định như sau về tính đa ngôn ngữ của dĩa nhạc: “Tôi tin rằng khía cạnh đa ngôn ngữ đem lại sức mạnh thật sự và mở rộng cửa chào đón mọi người trên thế giới. Chúng ta hiện đang sống trong một ngôi làng hoàn cầu và mọi sự đều ở trong tầm tay. Quả là tuyệt diệu được học hỏi nhiều ngôn ngữ khác nhau và phát biểu nội dung bằng nhiều phương tiện khác nhau, rất phong phú”.
Ba cha ca sĩ trên đây chính là hai anh em linh mục Eugene O’Hagan, 48 tuổi, Martin O’Hagan, 45 tuổi, và linh mục David Delargy, 44 tuổi. Ba cha vốn quê ở Bắc Ái Nhĩ Lan, vừa “hành nghề” ca sĩ ở khắp nơi vừa chăm sóc mục vụ giáo xứ tại quê hương mình (ba cha trông coi sáu giáo xứ một lúc). Cha Eugene cho hay: “chúng tôi không bao giờ mong chờ một thành công lớn lao như thế này”. Mà lớn thật. Cách nay một năm, các cha đã ký với Sony BMG một hợp đồng trị giá 1 triệu bảng Anh để sản xuất dĩa nhạc này.
Nghe thì có vẻ đơn giản chỉ có thế, nhưng thực ra nó là kết quả cả một đời say sưa ca hát của các cha. Cha Eugene tâm sự “Dưới sự chỉ huy của mẹ, anh em chúng tôi đã lập ra một thứ tương tự như gia đình Von Trapp (1). Tôi đứng giữa, hai chị tôi đứng hai bên, còn Martin và đứa em gái song sinh thì đứng đàng trước. Chúng tôi đi trình diễn cho các nhóm nhỏ”. Cha Martin nói rõ hơn: mấy anh em thường trình diễn tại các bệnh viện, các giáo xứ cũng như nhiều đình đám hội hè khác. Sau đó, tài năng ca hát của anh em nhà O’Hagan được trường nội trú bồi đắp. Chính ở đấy, họ gặp David Delargy, trở thành bộ ba được chúng bạn gọi đùa là “Thánh, Thánh, Thánh” do quyết tâm của cả ba muốn trở thành linh mục.
Thế là họ kéo nhau vào Chủng Viện Belfast, tại đây, họ được học âm nhạc dưới sự dìu dắt của Frank Capper. Sau đó, cả ba được gửi qua Rôma học tại Học Viện Ái Nhĩ Lan. Tại đây, theo phong cách Ý, họ tiếp tục học nhạc và trình diễn tại các đại học cũng như nhiều nơi khác, đủ thể loại: âm nhạc thánh, âm nhạc đời, âm nhạc hiện đại và được mời hát trong nhiều buổi lễ của Đức Gioan Phaolô II. Trở về nước, các cha đảm nhận thừa tác vụ giáo xứ nhưng vẫn tiếp tục ca hát với nhau. Ít năm sau, một nhạc sĩ bạn yêu cầu các cha cho phép thực hiện một cuốn băng để quảng cáo. Cuốn băng đó lọt vào bàn giấy của Nick Raphael, giám đốc điều hành của Epic Records thuộc tổng công ty Sony. Ông này đang đi kiếm một ca sĩ để ghi âm Thánh Lễ bằng tiếng Latinh. Khi nghe được giọng êm dịu của bộ ba “Thánh, Thánh, Thánh” này, ông ta mừng quá cỡ.
Từ đó đến nay, ba linh mục này ngược xuôi giữa thừa tác vụ linh mục và các trói buộc của đời nghệ sĩ ghi âm. Cha Eugene thú nhận: cảnh ngược xuôi ấy quả là khắc nghiệt về phương diện thể lý, tinh thần và tâm linh. Nhưng cha Martin thêm rằng sự cố gắng của các cha là để đáp lại lời kêu gọi của Đức Gioan Phaolô II. Vị Giáo Hoàng khả kính này luôn thúc giục mọi người tìm ra các phương cách mới để truyền bá Phúc Âm. “Chúng tôi tin rằng Thiên Chúa đã bước vào cuộc đời của chúng tôi. Người quả là Thiên Chúa của những bất ngờ. Thứ âm nhạc này, trước đây vốn là một thành phần của bản ngã chúng tôi, nay được mang dâng tặng cả một cử tọa hết sức rộng lớn. Chúng tôi có thể phát biểu một thứ phúc âm hóa nhẹ nhàng, không gây hấn, nhưng cùng một lúc mở cửa âm nhạc cho mọi người bước vào. Chúng tôi cố gắng ‘ra khơi thả lưới vùng sâu’ như lời Đức Giaon Phaolô II thường nói”. Dù thế, nhiệm vụ chăn chiên vẫn được đặt lên hàng đầu. Cha Eugene cho biết cụ thể hơn: “Chúng tôi ráng sắp xếp thu gọn các cam kết âm nhạc vào một hay hai ngày. Rồi sau đó, phải trở lại với giáo xứ như chưa bao giờ rời bỏ nó. Nào là hóa đơn phải trả tiền, nào là điện thoại cho kiến trúc sư về việc này, đi gặp Đức Cha Giáo Phận về việc nọ…”. Cha Martin cho biết thêm chi tiết: ngôi thánh đường mà ngài đang chăm sóc đã quá cũ (hơn 200 năm rồi), nên cần phải tu sửa.
Song song với các cam kết của giáo xứ ấy, các cha luôn duy trì các cam kết khác đối với các dự án âm nhạc tại địa phương như các buổi trình diễn nhạc opera cũng như hoà nhạc với nhóm Castleward Opera. Các ngài cũng là các hội viên sáng lập của ca đoàn Cappella Caeciliana (thành lập đã hơn 12 năm qua). Ngoài ra, còn các buổi trình diễn tại Ái Nhĩ Lan và Anh Quốc phải được lên chương trình. Và những buổi trình diễn xa hơn ở nước ngoài như buổi trình diễn vào tháng Năm này tại Úc (2). Các cha không cho phép mình kêu ca ta thán. Cha Eugene nói đùa: “tôi thường hay ví tay phải của mình là tay giáo sĩ còn tay trái là tay âm nhạc, hai tay phải nương nhau mà làm việc để gây ích lợi”. Ngoài ra, các cha còn có trang mạng riêng, kênh YouTube riêng và tư trang (blogs) nữa.
Gần đây, Cha David Delargy gây một tiếng vang khá lớn trong giới báo chí khi tiết lộ rằng dĩa nhạc đầu tiên ngài mua là dĩa nhạc của nhóm Blondies “Parallel Lines”. Liệu cha Eugene có phải là người mến mộ nhạc rock loại dữ dội sau này (post-punk) hay không? Cha David quả quyết là có và chính cha từng mua cuốn băng “Waterloo” của nhóm ABBA. Cha bảo đó là một đầu tư tốt.
Ba linh mục ca sĩ này cũng tỏ ra hài lòng với việc gia nhập một ngành kỹ nghệ vốn bị coi là liên lụy nhiều tới tình dục và ma túy hơn là chiêm niệm tôn giáo. Sự kiện nhà sản xuất ra dĩa nhạc của các cha là Mike Hedges từng làm việc với nhóm Manic Street Preachers, trong khi viên đại diện của các cha là Sam Wright từng chăm sóc Marilyn Manson có thể khiến nhiều người cười khẩy. Nhưng theo Cha Eugene, các ngài rất được kính trọng. Cha cho hay: “Nhiều người hỏi phải chăng chúng tôi đã nên thành thục đối với doanh thương âm nhạc? Nhưng thực ra doanh thương này đã trở nên thành thục đối với chúng tôi thì có”.
Tuy nhiên, nhiếp ảnh gia David Bailey vẫn muốn đặt những câu hỏi khiêu khích khi trình bày chân dung về các ngài. Sau khi đặt câu hỏi: “ba con người đã trưởng thành như các cha đang làm gì trong khi vẫn còn tin vào Thiên Chúa?”, ông ta lái câu truyện qua bức tranh của Damien Hirst vẽ Chúa Kitô trên Thánh Giá, bên dưới có hàng chữ “Có đáng không?”. Khi được hỏi ý kiến, cha Eugene tỉnh bơ trả lời: “à, mầu sắc bức tranh khá sáng. Tôi không biết có nên treo bức tranh như thế trên tường của mình hay không, nhưng trong môi trường ta thấy bức tranh ấy, nó quả có gây được hiệu quả như ý muốn”.
Dù sao, Bailey cũng đã mang lại được một hình ảnh thu hút mà thu hút chính là điều ba vị linh mục này nhắm tới. Cha Eugene cho hay: “Loại âm nhạc này dành cho mọi người” và sau đó tế nhị thêm rằng đĩa nhạc này là một khích lệ lớn đối với các giáo dân và các giáo sĩ nói chung. “Tại Ái Nhĩ Lan, chúng tôi chịu thiệt thòi nhiều vì việc một số linh mục bị dây dưa tới các vụ tai tiếng về tình dục khiến truyền thông phanh phui, và một vài sự việc khác giống như thế. Điều ấy tác động nhiều đối với tinh thần giáo dân. Chúng tôi không bao giờ có tham vọng cởi bỏ được điều đã xẩy ra, nhưng may mắn tình cờ là có người đã nhìn ra một khía cạnh khác nơi các linh mục hơn là những điều thường được mô tả trong báo chí”.
Theo cha Martin, công việc các ngài đang làm với âm nhạc chỉ là một nối dài thừa tác vụ mà Thiên Chúa đã kêu gọi các ngài đảm nhiệm. “Đức tin trong âm nhạc nâng ta lên cao khỏi chính mình và giúp ta vươn tới người khác khi ta ca hát các thăng trầm của cuộc đời và điều ấy xẩy ra cùng khắp. Âm nhạc không hề có biên giới”. Thực thế, ba vị linh mục này luôn ca hát trong đồng văn các niềm tin khác và theo các ngài, âm nhạc đã kéo các niềm tin ấy lại với nhau trong những gian nan thử thách phải kinh qua. “Âm nhạc dành cho mọi người, cả người có niềm tin, người không có niềm tin lẫn người đang chao đảo vì niềm tin nữa. Chúng tôi tin rằng những người khác, thuộc các hậu cảnh khác nhau, thẩy đều bị lôi cuốn vào âm nhạc, (một hình thức nghệ thuật) tất cả chúng ta lúc nào cũng biết cảm nhận… Âm nhạc là con đường có thể dẫn ta tới gặp gỡ Thiên Chúa hay mở cửa lòng ta biết trân qúy cuộc sống, biết trân qúy người khác và biết trân qúy thế giới kỳ diệu mà ai ai cũng có trách nhiệm phải chăm sóc”.
________________________________________________________________________
(1) Trong phim nổi tiếng The Sound of Music
(2) Ba linh mục này sẽ trình diễn tại Sydney Entertainment Centre vào ngày 5 tháng Năm, 2009.
Thập niên 1960 tại Việt Nam chưa thấy có cha ca sĩ nào. Phải đợi tới mãi sau này mới có Cha Sang của giáo phận Mỹ Tho “hành” nghề ca hát. Nhưng ở Phương Tây, như Pháp chẳng hạn, thì lúc đó những cha ca sĩ chuyên nghiệp đã nổi như cồn rồi.
Ca sĩ đường phố
Trong số ấy phải kể cha Aimée Duval, Dòng Tên. Hồi ấy, những ai được thụ giáo các cha Dòng Tên ở Đà Lạt đều được nghe giọng “ca vàng” của vị linh mục nổi tiếng này, đến độ, hơn 40 năm sau, dù vốn liếng tiếng Pháp của mình đã cạn gần hết, nhưng các bài ca của Cha Duval thì vẫn còn đó trong trí nhớ “Mon Dieu, mon Dieu, je suis ton enfant. Ca me fait un coeur chantant. Mon Dieu, mon Dieu, Je suis ton enfant. Quand Je m’envais tout seul comme un grand, j’ai écouté tes pas derrière moi. Oh que le monde attend ta venue…” (Lạy Chúa, lạy Chúa. Con là con Chúa đây. Điều ấy khiến lòng con hoan ca. Lạy Chúa, lạy Chúa. Con là con Chúa đây. Khi con ra đi một mình làm người lớn, con vẫn nghe bước chân Cha phía sau con. Ôi thế gian chờ mong Cha biết nhường bao…).
Cha Aimée Duval nổi tiếng đến độ được Báo Time số ngày 1 tháng Tư năm 1957 giới thiệu và gọi là vị tông đồ âm nhạc. Lúc ấy cha mới 38 tuổi, được thanh thiếu niên Paris kéo tới Lâu Đài Thể Thao (Palais des Sports) tham dự buổi trình diễn hiếm hoi của cha với cây đàn ghi ta đơn giản. Theo báo Time, trước đó 6 năm, bề trên đã cho phép cha Duval hành nghề ca sĩ đường phố và chẳng bao lâu sau, cha đã trở thành một ca sĩ nổi tiếng chuyên hát nhạc nhân gian, nhạc tâm linh Da Đen, trong đó có bài “Me voilà, me voilà, old vieux Joe” (lộn xộn tiếng Pháp tiếng Anh: tôi đây, tôi đây, thưa ông Joe già), và các bài ca tôn giáo do chính cha sáng tác. Dĩa nhạc “Seigneur, Mon Ami” mà báo Time dịch nghĩa là “Một ai đó trên cao kia thương con” bán đến 45,000 bản, một con số được coi là lớn vào thời ấy ở Pháp. Cha được kể là một trong các nhà trình diễn hàng đầu của Pháp, được thanh thiếu niên chen lấn xin chữ ký bất cứ gặp cha ở chỗ nào. Cha từng trình diễn khắp nơi tại Tây Âu và Hoa Kỳ. Tờ Time cho rằng khó mà phân tích được sức lôi cuốn của cha. Không có cái oang oang của một ca sĩ theo kiểu canh tân, ngài chỉ hát các tiết mục bằng một giọng trầm trầm, đôi khi độc điệu, một số bài ca của cha còn cho thấy nhiều sai điệu là đàng khác. Riêng cha, cha cho rằng cha chỉ chuyên chở một thứ nhạc canh tân tôn giáo vừa chớm nở, nhưng đang phổ biến tại Pháp. Dù sao, một ca sĩ trữ tình mang cổ cồn La Mã quả là một hiện tượng mới lạ đắt khách. Như một khách thưởng ngoạn thiếu niên lúc đó từng tiếc nuối nhận định: “Trông ngài đẹp trai và thảm não quá”.
Các Linh Mục
Sau cha Duval, còn rất nhiều linh mục cũng như nữ tu Công Giáo khác đi vào con đường ca hát, coi nó như một thừa tác vụ. Tuy nhiên, trong những ngày gần đây, không hiện tượng nào nổi bật bằng trường hợp “ba cha ca sĩ” mà dĩa nhạc nổi tiếng do nhà Sony vừa ấn hành chỉ vỏn vẹn mang tên “Các Linh Mục” (The Priests).
Theo tờ Sydney Morning Herald, thì hiện nay, diã nhạc này đã bán ra 1 triệu 200 ngàn bản và hiện đứng hàng đầu các dĩa nhạc tại Ái Nhĩ Lan và Na Uy. Tháng 12 năm ngoái, nó đứng hàng 12 trên danh sách ARIA. Cũng theo tờ báo này, phương thức trình bày của “The Priests” cực kỳ truyền thống nhưng giai điệu hòa tấu thì thật tuyệt vời. Có những bản thánh ca như Ave Maria, Pie Jesu, Panis Angelicus, những ca khúc của Haydn và Vivaldi cũng như các bài ca cổ truyền của Ái Nhĩ Lan dưới sự phụ họa của Ca Đoàn Viện Đại Hóa Tấu Rôma. Danh mục các bài ca cho thấy đủ các bài ca bằng tiếng Anh, tiếng Đức, tiếng Tây Ban Nha, tiếng Latinh và tiếng Gaelic, với mục đích để phổ biến dĩa nhạc tới 40 quốc gia khác nhau trên thế giới (Tờ The Catholic Weekly ở Sydney thì cho hay: dĩa nhạc này cùng một loạt phát hành tại 32 quốc gia). Một trong các linh mục này nhận định như sau về tính đa ngôn ngữ của dĩa nhạc: “Tôi tin rằng khía cạnh đa ngôn ngữ đem lại sức mạnh thật sự và mở rộng cửa chào đón mọi người trên thế giới. Chúng ta hiện đang sống trong một ngôi làng hoàn cầu và mọi sự đều ở trong tầm tay. Quả là tuyệt diệu được học hỏi nhiều ngôn ngữ khác nhau và phát biểu nội dung bằng nhiều phương tiện khác nhau, rất phong phú”.
Ba cha ca sĩ trên đây chính là hai anh em linh mục Eugene O’Hagan, 48 tuổi, Martin O’Hagan, 45 tuổi, và linh mục David Delargy, 44 tuổi. Ba cha vốn quê ở Bắc Ái Nhĩ Lan, vừa “hành nghề” ca sĩ ở khắp nơi vừa chăm sóc mục vụ giáo xứ tại quê hương mình (ba cha trông coi sáu giáo xứ một lúc). Cha Eugene cho hay: “chúng tôi không bao giờ mong chờ một thành công lớn lao như thế này”. Mà lớn thật. Cách nay một năm, các cha đã ký với Sony BMG một hợp đồng trị giá 1 triệu bảng Anh để sản xuất dĩa nhạc này.
Nghe thì có vẻ đơn giản chỉ có thế, nhưng thực ra nó là kết quả cả một đời say sưa ca hát của các cha. Cha Eugene tâm sự “Dưới sự chỉ huy của mẹ, anh em chúng tôi đã lập ra một thứ tương tự như gia đình Von Trapp (1). Tôi đứng giữa, hai chị tôi đứng hai bên, còn Martin và đứa em gái song sinh thì đứng đàng trước. Chúng tôi đi trình diễn cho các nhóm nhỏ”. Cha Martin nói rõ hơn: mấy anh em thường trình diễn tại các bệnh viện, các giáo xứ cũng như nhiều đình đám hội hè khác. Sau đó, tài năng ca hát của anh em nhà O’Hagan được trường nội trú bồi đắp. Chính ở đấy, họ gặp David Delargy, trở thành bộ ba được chúng bạn gọi đùa là “Thánh, Thánh, Thánh” do quyết tâm của cả ba muốn trở thành linh mục.
Thế là họ kéo nhau vào Chủng Viện Belfast, tại đây, họ được học âm nhạc dưới sự dìu dắt của Frank Capper. Sau đó, cả ba được gửi qua Rôma học tại Học Viện Ái Nhĩ Lan. Tại đây, theo phong cách Ý, họ tiếp tục học nhạc và trình diễn tại các đại học cũng như nhiều nơi khác, đủ thể loại: âm nhạc thánh, âm nhạc đời, âm nhạc hiện đại và được mời hát trong nhiều buổi lễ của Đức Gioan Phaolô II. Trở về nước, các cha đảm nhận thừa tác vụ giáo xứ nhưng vẫn tiếp tục ca hát với nhau. Ít năm sau, một nhạc sĩ bạn yêu cầu các cha cho phép thực hiện một cuốn băng để quảng cáo. Cuốn băng đó lọt vào bàn giấy của Nick Raphael, giám đốc điều hành của Epic Records thuộc tổng công ty Sony. Ông này đang đi kiếm một ca sĩ để ghi âm Thánh Lễ bằng tiếng Latinh. Khi nghe được giọng êm dịu của bộ ba “Thánh, Thánh, Thánh” này, ông ta mừng quá cỡ.
Từ đó đến nay, ba linh mục này ngược xuôi giữa thừa tác vụ linh mục và các trói buộc của đời nghệ sĩ ghi âm. Cha Eugene thú nhận: cảnh ngược xuôi ấy quả là khắc nghiệt về phương diện thể lý, tinh thần và tâm linh. Nhưng cha Martin thêm rằng sự cố gắng của các cha là để đáp lại lời kêu gọi của Đức Gioan Phaolô II. Vị Giáo Hoàng khả kính này luôn thúc giục mọi người tìm ra các phương cách mới để truyền bá Phúc Âm. “Chúng tôi tin rằng Thiên Chúa đã bước vào cuộc đời của chúng tôi. Người quả là Thiên Chúa của những bất ngờ. Thứ âm nhạc này, trước đây vốn là một thành phần của bản ngã chúng tôi, nay được mang dâng tặng cả một cử tọa hết sức rộng lớn. Chúng tôi có thể phát biểu một thứ phúc âm hóa nhẹ nhàng, không gây hấn, nhưng cùng một lúc mở cửa âm nhạc cho mọi người bước vào. Chúng tôi cố gắng ‘ra khơi thả lưới vùng sâu’ như lời Đức Giaon Phaolô II thường nói”. Dù thế, nhiệm vụ chăn chiên vẫn được đặt lên hàng đầu. Cha Eugene cho biết cụ thể hơn: “Chúng tôi ráng sắp xếp thu gọn các cam kết âm nhạc vào một hay hai ngày. Rồi sau đó, phải trở lại với giáo xứ như chưa bao giờ rời bỏ nó. Nào là hóa đơn phải trả tiền, nào là điện thoại cho kiến trúc sư về việc này, đi gặp Đức Cha Giáo Phận về việc nọ…”. Cha Martin cho biết thêm chi tiết: ngôi thánh đường mà ngài đang chăm sóc đã quá cũ (hơn 200 năm rồi), nên cần phải tu sửa.
Song song với các cam kết của giáo xứ ấy, các cha luôn duy trì các cam kết khác đối với các dự án âm nhạc tại địa phương như các buổi trình diễn nhạc opera cũng như hoà nhạc với nhóm Castleward Opera. Các ngài cũng là các hội viên sáng lập của ca đoàn Cappella Caeciliana (thành lập đã hơn 12 năm qua). Ngoài ra, còn các buổi trình diễn tại Ái Nhĩ Lan và Anh Quốc phải được lên chương trình. Và những buổi trình diễn xa hơn ở nước ngoài như buổi trình diễn vào tháng Năm này tại Úc (2). Các cha không cho phép mình kêu ca ta thán. Cha Eugene nói đùa: “tôi thường hay ví tay phải của mình là tay giáo sĩ còn tay trái là tay âm nhạc, hai tay phải nương nhau mà làm việc để gây ích lợi”. Ngoài ra, các cha còn có trang mạng riêng, kênh YouTube riêng và tư trang (blogs) nữa.
Gần đây, Cha David Delargy gây một tiếng vang khá lớn trong giới báo chí khi tiết lộ rằng dĩa nhạc đầu tiên ngài mua là dĩa nhạc của nhóm Blondies “Parallel Lines”. Liệu cha Eugene có phải là người mến mộ nhạc rock loại dữ dội sau này (post-punk) hay không? Cha David quả quyết là có và chính cha từng mua cuốn băng “Waterloo” của nhóm ABBA. Cha bảo đó là một đầu tư tốt.
Ba linh mục ca sĩ này cũng tỏ ra hài lòng với việc gia nhập một ngành kỹ nghệ vốn bị coi là liên lụy nhiều tới tình dục và ma túy hơn là chiêm niệm tôn giáo. Sự kiện nhà sản xuất ra dĩa nhạc của các cha là Mike Hedges từng làm việc với nhóm Manic Street Preachers, trong khi viên đại diện của các cha là Sam Wright từng chăm sóc Marilyn Manson có thể khiến nhiều người cười khẩy. Nhưng theo Cha Eugene, các ngài rất được kính trọng. Cha cho hay: “Nhiều người hỏi phải chăng chúng tôi đã nên thành thục đối với doanh thương âm nhạc? Nhưng thực ra doanh thương này đã trở nên thành thục đối với chúng tôi thì có”.
Tuy nhiên, nhiếp ảnh gia David Bailey vẫn muốn đặt những câu hỏi khiêu khích khi trình bày chân dung về các ngài. Sau khi đặt câu hỏi: “ba con người đã trưởng thành như các cha đang làm gì trong khi vẫn còn tin vào Thiên Chúa?”, ông ta lái câu truyện qua bức tranh của Damien Hirst vẽ Chúa Kitô trên Thánh Giá, bên dưới có hàng chữ “Có đáng không?”. Khi được hỏi ý kiến, cha Eugene tỉnh bơ trả lời: “à, mầu sắc bức tranh khá sáng. Tôi không biết có nên treo bức tranh như thế trên tường của mình hay không, nhưng trong môi trường ta thấy bức tranh ấy, nó quả có gây được hiệu quả như ý muốn”.
Dù sao, Bailey cũng đã mang lại được một hình ảnh thu hút mà thu hút chính là điều ba vị linh mục này nhắm tới. Cha Eugene cho hay: “Loại âm nhạc này dành cho mọi người” và sau đó tế nhị thêm rằng đĩa nhạc này là một khích lệ lớn đối với các giáo dân và các giáo sĩ nói chung. “Tại Ái Nhĩ Lan, chúng tôi chịu thiệt thòi nhiều vì việc một số linh mục bị dây dưa tới các vụ tai tiếng về tình dục khiến truyền thông phanh phui, và một vài sự việc khác giống như thế. Điều ấy tác động nhiều đối với tinh thần giáo dân. Chúng tôi không bao giờ có tham vọng cởi bỏ được điều đã xẩy ra, nhưng may mắn tình cờ là có người đã nhìn ra một khía cạnh khác nơi các linh mục hơn là những điều thường được mô tả trong báo chí”.
Theo cha Martin, công việc các ngài đang làm với âm nhạc chỉ là một nối dài thừa tác vụ mà Thiên Chúa đã kêu gọi các ngài đảm nhiệm. “Đức tin trong âm nhạc nâng ta lên cao khỏi chính mình và giúp ta vươn tới người khác khi ta ca hát các thăng trầm của cuộc đời và điều ấy xẩy ra cùng khắp. Âm nhạc không hề có biên giới”. Thực thế, ba vị linh mục này luôn ca hát trong đồng văn các niềm tin khác và theo các ngài, âm nhạc đã kéo các niềm tin ấy lại với nhau trong những gian nan thử thách phải kinh qua. “Âm nhạc dành cho mọi người, cả người có niềm tin, người không có niềm tin lẫn người đang chao đảo vì niềm tin nữa. Chúng tôi tin rằng những người khác, thuộc các hậu cảnh khác nhau, thẩy đều bị lôi cuốn vào âm nhạc, (một hình thức nghệ thuật) tất cả chúng ta lúc nào cũng biết cảm nhận… Âm nhạc là con đường có thể dẫn ta tới gặp gỡ Thiên Chúa hay mở cửa lòng ta biết trân qúy cuộc sống, biết trân qúy người khác và biết trân qúy thế giới kỳ diệu mà ai ai cũng có trách nhiệm phải chăm sóc”.
________________________________________________________________________
(1) Trong phim nổi tiếng The Sound of Music
(2) Ba linh mục này sẽ trình diễn tại Sydney Entertainment Centre vào ngày 5 tháng Năm, 2009.