ROME (Zenit.org).- Vì tất cả những quan ngại về các cuộc biểu tình chống đối và vấn đề an ninh, cuộc viếng thăm ngoại giao của ĐGH Benedict XVI đến nước Anh có thể sẽ là một trong những cuộc thăm viếng thành công nhất và có tính cách lịch sử đáng kể của ngài tính cho đến thời gian đó.
Cuộc tông du, được biết là Đức thánh cha nao nức chờ đợi, sẽ khởi đầu ngày thứ Năm 16 tháng 9, bằng cuộc tiếp đón ngài của Nữ hoàng Elizabeth II tại Điện Holyroodhouse ở Edinburgh là trú sở chính thức của bà tại Scottland.
Buổi chiều cùng ngày, Đức giáo hoàng sẽ đến Glasgow để cử hành Thánh lễ ngoài trời tại Bellahouston Park, một công viên rộng 175 mẫu có những vườn cây cảnh trang trí, cách trung tâm thị trấn khoảng 3 miles. Người ta ước tính có rất nhiều người sẽ đến dự thánh lễ này vì 30% cư dân Glasgow là người Công giáo và đa số các tín hữu Công giáo của nước Anh cư ngụ tại miền bắc.
Sau một ngày dài tại Scotland, Đức giáo hoàng sẽ bay tới Luân đôn vào chiều tối. Cuộc tiếp xúc đầu tiên của ngài vào buổi sáng hôm sau sẽ diễn ra tại trường Đại học St. Mary’s College ở Twickenham, đông nam Luân đôn. Đây là một trong số ít các trưòng đại học Công giáo ở Anh quốc, nổi tiếng là trường cổ kính nhất nước, và cũng thời danh vì các lớp đào tạo giáo sư. Nơi đây Đức giáo hoàng sẽ gặp gỡ nhiều người trẻ tuổi đến từ các trường Công giáo, và theo Tổng giám mục Vincent Nichols ở Westminster cho biết, ngài sẽ “phát biểu về vai trò của Giáo hội trong nền giáo dục” và chia sẻ viễn ảnh của ngài về học vấn. Theo chương trình, ngài cũng sẽ có cuộc họp với các nhà lãnh đạo những tôn giáo khác tại đây.
Buổi chiều cùng ngày, ngài sẽ thực hiện điều mà Tổng giám mục Nichols mô tả là “ba đại sự thật đáng chú ý” liên tiếp tại Luân đôn. Đầu tiên là cuộc viếng thăm vị Tổng giám mục Canterbury tại Điện Lambeth là trú sở chính thức của vị lãnh đạo giáo hội Anh giáo này. Thứ hai là đọc một bài diễn văn chính thức trước các nhà lãnh đạo chính trị và văn hóa nước Anh tại Westminster Hall. Đây là một trong những tòa nhà quan trọng nhất ở Luân đôn, kế cận trụ sở Nghị viện, được dùng từ thời trung cổ làm nơi tụ hội và đãi đằng yến tiệc. Nhưng đây có lẽ được danh tiếng nhất vì là nơi Thánh Thomas More, vị thánh bổn mạng các chính trị gia và là người được Benedict XVI rất mực ngưỡng mộ, đã bị xét xử và bị kết án tử hình.
Sau đó, Đức giáo hoàng sẽ đến thăm Tu viện Westminster Abbey kế cận, nơi an nghỉ của các bậc vua chúa nước Anh, của những nhân vật quan trọng khác trong nước, và cũng là nơi tổ chức các lễ đăng quang theo truyền thống quốc gia. Nơi đây ngài sẽ cùng với các nhà lãnh đạo các chi phái Kitô giáo khác tham dự buổi kinh chiều. Và điều hứa hẹn sẽ là cơ hội lịch sử cho những người chụp ảnh, là cả ngài và Tổng giám mục Canterbury sẽ cùng cầu nguyện tại ngôi mộ của Thánh Edward the Confessor, một quân vương nước Anh và là vị thánh bảo trợ của Hoàng gia, cũng là người kiến thiết Wetsminter Abbey đầu tiên.
Ngày kế tiếp, thứ Bẩy, 18 tháng 9, ngài sẽ đến Nhà thờ Chính tòa Công giáo Westminster, cách Tu viện khoảng chừng nửa mile. Nơi đây ngài sẽ cử hành Thánh lễ và gặp Thủ tướng, phó Thủ tướng nước Anh cũng như nhà lãnh tụ phe đối lập. Một cuộc viếng thăm ngôi nhà dành cho người cao niên và buổi canh thức cầu nguyện tại Hyde Park được hoạch định diễn ra vào buổi chiều và buổi tối cùng ngày. Sang ngày Chủ nhật, Benedict XVI sẽ dùng trực thăng bay tới Cofton Park gần Birmingham để cử hành lễ tuyên phong Chân phước cho bậc Đáng kính Hồng y John Henry Newman, cũng là một nhân vật ngài rất mực ngưỡng mộ. Công viên này chỉ cách nơi an táng Hồng y Newman ở Rednal một khoảng ngắn.
Theo các nguồn tin từ Vatican, chính phủ Anh quốc biết rõ rằng Đức giáo hoàng sẽ đề cập đến những vấn đề liên quan đến chính sách phù hợp với Tòa thánh, như giải quyết nạn nghèo đói và bảo vệ môi trường. Nhưng Benedict cũng có thể đưa ra những mối quan tâm quan trọng mà dường như bị đặt ra ngoài lề sinh hoạt chính trị ở Anh, như bảo vệ trẻ chưa sinh, bảo vệ gia đình và các vấn đề khác liên quan đến sự sống. Một viên chức cho biết: “Ngài sẽ đề cập đến những vấn đề đó nhưng nói một cách tinh tế, và có lẽ cũng sẽ nói tương tự như thế với các vị giám mục.” Tuy nhiên ngài sẽ không trực tiếp đề cập đến những vấn đề gây tranh cãi mới đây tại Anh, như lập pháp bình đẳng, như ngài đã cất lên tiếng nói quan tâm hồi đầu năm nay, và sẽ tránh trực tiếp đi vào các vấn đề liên quan đến chính trị.
Mặc dù đây là cuộc viếng thăm ngoại giao, các viên chức tại Vatican coi đó chủ yếu có ý nghĩa mục vụ, và cũng “rất mực quan trọng” cho cả quốc gia này, không chỉ riêng cho Giáo hội mà thôi. Nước Anh đã trở thành một trong những quốc gia thế tục nhất ở châu Âu – ít ra là trong giới ưu tú về truyền thông – với thành kiến bài Công giáo có từ xa xưa ngay thời Cải cách.
Nhưng các viên chức tại Vatican không quá quan tâm về các cuộc biểu tình chống đối người ta đã dự trù. Một vị nói: “Những chuyện đó có thể xảy ra, nhưng lúc ngài đến, sẽ thấy nhiều điều thay đổi rất rõ rệt.” Vị này nhắc lại những cuộc biểu tình hùng hổ om xòm tương tự đã được người ta hoạch định tại Thổ nhĩ kỳ, nhưng mọi chuyện đã đổi thay khi Đức thánh cha tới đó hồi năm 2006.
Một viên chức khác coi đây là tài năng đặc biệt của Benedict XVI: “Mỗi nơi ngài đến, giới truyền thông trước đó đều tỏ ra thù địch, thế mà rồi họ lại hoàn toàn giải giáp. Khi dân chúng thấy ngài gần cận, họ nhận ra đó là một con người trong sáng, một con người thánh thiện, điều gì thấy được tức là có thật, mặc dù ngài là con người cực kỳ e lệ.”
* * *
Chân phước Newman
Việc phong chân phước cho Hồng y Newman, một nhà thần học thế kỷ 19 được nhiều người coi là đã thúc đẩy cho Công đồng Vatican II, có thể đánh dấu một bước tiến đáng kể trong việc giúp giới hạn những điều tranh cãi của thời kỳ hậu Công đồng.
Đó là quan điểm của Cha Ian Ker, một học giả nghiên cứu về Newman đứng hàng đầu trên thế giới. Linh mục này cho thấy rằng ĐGH Phaolô VI cũng hoan hỷ khi Newman được tôn kính trên các bàn thờ bởi vì Newman “chủ trương đúng y như các nhà cải cách chủ trương – những nhà cải cách này chủ trương tiếp nối chứ không cắt đứt với quá khứ và với truyền thống.”
Cha Ker, giáo sư thần học tại trường Đại học Oxford, đã từ lâu tranh đấu với những người Công giáo bất đồng chính kiến đã cố gắng lôi kéo Newman về phía họ, dùng nhận xét nổi tiếng của nhà thần học này là ông sẽ uống mừng “cho lương tâm trước nhất, rồi sau đó mới tới Giáo hoàng” để biện minh cho sự bất đồng chính kiến của họ.
Nhưng cha nhấn mạnh rằng Newman “chỉ đơn thuần nêu lên quan điểm Công giáo, cũng hệt như của Thánh Tôma Aquinô, đó là: chung cuộc chúng ta phải vâng lời lương tâm của chúng ta dù có khi chúng lầm lạc.” Cha nói: Là người Công giáo “chúng ta bắt buộc phải sửa sai lương tâm, nhưng nếu chúng ta thất bại và không thể sửa đổi được, thì chúng ta phải dựa vào điều gì là tốt đẹp nhất được soi sáng. Đó là giảng huấn căn bản.”
Điều Cha Ker ao ước nhất là có thể thấy Newman được phong làm tiến sĩ của Hội thánh: “Đó là điều đáng chú ý bởi vì nó chỉ cho người ta thấy rằng ngài là người chính thống, ngài là thày dạy của Giáo hội. Theo cá nhân tôi, tôi thiết nghĩ ngài là một tiến sĩ lớn của thời kỳ công đồng chúng ta đang sống, một nhân vật nổi trội.”
Khi được hỏi nếu như bước tiến đó chung cuộc có chấm dứt những diễn giải sai lạc về Công đồng hay không, Cha Ker nói: “Tôi hy vọng là thế. Ngài quả đã dự kiến về Công đồng Vatican II, nhưng trong mọi dự kiến, ngài luôn luôn rất đỗi cẩn trọng để giữ được một sự quân bình chừng mực. Ngài không bao giờ tiến lên quá mức.”
Cha tin rằng một hiệu quả tích cực khác của việc tuyên phong chân phước là sẽ có nhiều người bắt đầu cầu nguyện cùng nhà thần học vĩ đại này, để có thể đưa đến một phép lạ thứ hai cần có để được tuyên phong lên bậc hiển thánh: “Rõ rệt thường rất hay xảy ra là việc tuyên thánh sẽ mau chóng tiếp theo sau việc phong chân phước, có thể bởi vì nhiều người sẽ bắt đầu sốt sắng cầu nguyện.”
Cha biết điều đó. Chính vì thấy cha xuất hiện trên truyền hình kêu gọi khán giả cầu nguyện với Hồng y Newman để có được phép lạ đầu tiên, mà Phó tế Jack Sullivan đã cầu nguyện với nhà thần học lỗi lạc của thế kỷ 19 này để cho lưng của ông được chữa lành.
Phép lạ chữa lành đó đã trực tiếp đưa đến việc tuyên phong chân phước sẽ diễn ra vào ngày 19 tháng 9 sắp tới.
Cuộc tông du, được biết là Đức thánh cha nao nức chờ đợi, sẽ khởi đầu ngày thứ Năm 16 tháng 9, bằng cuộc tiếp đón ngài của Nữ hoàng Elizabeth II tại Điện Holyroodhouse ở Edinburgh là trú sở chính thức của bà tại Scottland.
Buổi chiều cùng ngày, Đức giáo hoàng sẽ đến Glasgow để cử hành Thánh lễ ngoài trời tại Bellahouston Park, một công viên rộng 175 mẫu có những vườn cây cảnh trang trí, cách trung tâm thị trấn khoảng 3 miles. Người ta ước tính có rất nhiều người sẽ đến dự thánh lễ này vì 30% cư dân Glasgow là người Công giáo và đa số các tín hữu Công giáo của nước Anh cư ngụ tại miền bắc.
Sau một ngày dài tại Scotland, Đức giáo hoàng sẽ bay tới Luân đôn vào chiều tối. Cuộc tiếp xúc đầu tiên của ngài vào buổi sáng hôm sau sẽ diễn ra tại trường Đại học St. Mary’s College ở Twickenham, đông nam Luân đôn. Đây là một trong số ít các trưòng đại học Công giáo ở Anh quốc, nổi tiếng là trường cổ kính nhất nước, và cũng thời danh vì các lớp đào tạo giáo sư. Nơi đây Đức giáo hoàng sẽ gặp gỡ nhiều người trẻ tuổi đến từ các trường Công giáo, và theo Tổng giám mục Vincent Nichols ở Westminster cho biết, ngài sẽ “phát biểu về vai trò của Giáo hội trong nền giáo dục” và chia sẻ viễn ảnh của ngài về học vấn. Theo chương trình, ngài cũng sẽ có cuộc họp với các nhà lãnh đạo những tôn giáo khác tại đây.
Buổi chiều cùng ngày, ngài sẽ thực hiện điều mà Tổng giám mục Nichols mô tả là “ba đại sự thật đáng chú ý” liên tiếp tại Luân đôn. Đầu tiên là cuộc viếng thăm vị Tổng giám mục Canterbury tại Điện Lambeth là trú sở chính thức của vị lãnh đạo giáo hội Anh giáo này. Thứ hai là đọc một bài diễn văn chính thức trước các nhà lãnh đạo chính trị và văn hóa nước Anh tại Westminster Hall. Đây là một trong những tòa nhà quan trọng nhất ở Luân đôn, kế cận trụ sở Nghị viện, được dùng từ thời trung cổ làm nơi tụ hội và đãi đằng yến tiệc. Nhưng đây có lẽ được danh tiếng nhất vì là nơi Thánh Thomas More, vị thánh bổn mạng các chính trị gia và là người được Benedict XVI rất mực ngưỡng mộ, đã bị xét xử và bị kết án tử hình.
Sau đó, Đức giáo hoàng sẽ đến thăm Tu viện Westminster Abbey kế cận, nơi an nghỉ của các bậc vua chúa nước Anh, của những nhân vật quan trọng khác trong nước, và cũng là nơi tổ chức các lễ đăng quang theo truyền thống quốc gia. Nơi đây ngài sẽ cùng với các nhà lãnh đạo các chi phái Kitô giáo khác tham dự buổi kinh chiều. Và điều hứa hẹn sẽ là cơ hội lịch sử cho những người chụp ảnh, là cả ngài và Tổng giám mục Canterbury sẽ cùng cầu nguyện tại ngôi mộ của Thánh Edward the Confessor, một quân vương nước Anh và là vị thánh bảo trợ của Hoàng gia, cũng là người kiến thiết Wetsminter Abbey đầu tiên.
 |
| Westminter Abbey |
Ngày kế tiếp, thứ Bẩy, 18 tháng 9, ngài sẽ đến Nhà thờ Chính tòa Công giáo Westminster, cách Tu viện khoảng chừng nửa mile. Nơi đây ngài sẽ cử hành Thánh lễ và gặp Thủ tướng, phó Thủ tướng nước Anh cũng như nhà lãnh tụ phe đối lập. Một cuộc viếng thăm ngôi nhà dành cho người cao niên và buổi canh thức cầu nguyện tại Hyde Park được hoạch định diễn ra vào buổi chiều và buổi tối cùng ngày. Sang ngày Chủ nhật, Benedict XVI sẽ dùng trực thăng bay tới Cofton Park gần Birmingham để cử hành lễ tuyên phong Chân phước cho bậc Đáng kính Hồng y John Henry Newman, cũng là một nhân vật ngài rất mực ngưỡng mộ. Công viên này chỉ cách nơi an táng Hồng y Newman ở Rednal một khoảng ngắn.
Theo các nguồn tin từ Vatican, chính phủ Anh quốc biết rõ rằng Đức giáo hoàng sẽ đề cập đến những vấn đề liên quan đến chính sách phù hợp với Tòa thánh, như giải quyết nạn nghèo đói và bảo vệ môi trường. Nhưng Benedict cũng có thể đưa ra những mối quan tâm quan trọng mà dường như bị đặt ra ngoài lề sinh hoạt chính trị ở Anh, như bảo vệ trẻ chưa sinh, bảo vệ gia đình và các vấn đề khác liên quan đến sự sống. Một viên chức cho biết: “Ngài sẽ đề cập đến những vấn đề đó nhưng nói một cách tinh tế, và có lẽ cũng sẽ nói tương tự như thế với các vị giám mục.” Tuy nhiên ngài sẽ không trực tiếp đề cập đến những vấn đề gây tranh cãi mới đây tại Anh, như lập pháp bình đẳng, như ngài đã cất lên tiếng nói quan tâm hồi đầu năm nay, và sẽ tránh trực tiếp đi vào các vấn đề liên quan đến chính trị.
Mặc dù đây là cuộc viếng thăm ngoại giao, các viên chức tại Vatican coi đó chủ yếu có ý nghĩa mục vụ, và cũng “rất mực quan trọng” cho cả quốc gia này, không chỉ riêng cho Giáo hội mà thôi. Nước Anh đã trở thành một trong những quốc gia thế tục nhất ở châu Âu – ít ra là trong giới ưu tú về truyền thông – với thành kiến bài Công giáo có từ xa xưa ngay thời Cải cách.
Nhưng các viên chức tại Vatican không quá quan tâm về các cuộc biểu tình chống đối người ta đã dự trù. Một vị nói: “Những chuyện đó có thể xảy ra, nhưng lúc ngài đến, sẽ thấy nhiều điều thay đổi rất rõ rệt.” Vị này nhắc lại những cuộc biểu tình hùng hổ om xòm tương tự đã được người ta hoạch định tại Thổ nhĩ kỳ, nhưng mọi chuyện đã đổi thay khi Đức thánh cha tới đó hồi năm 2006.
Một viên chức khác coi đây là tài năng đặc biệt của Benedict XVI: “Mỗi nơi ngài đến, giới truyền thông trước đó đều tỏ ra thù địch, thế mà rồi họ lại hoàn toàn giải giáp. Khi dân chúng thấy ngài gần cận, họ nhận ra đó là một con người trong sáng, một con người thánh thiện, điều gì thấy được tức là có thật, mặc dù ngài là con người cực kỳ e lệ.”
* * *
Chân phước Newman
Việc phong chân phước cho Hồng y Newman, một nhà thần học thế kỷ 19 được nhiều người coi là đã thúc đẩy cho Công đồng Vatican II, có thể đánh dấu một bước tiến đáng kể trong việc giúp giới hạn những điều tranh cãi của thời kỳ hậu Công đồng.
Đó là quan điểm của Cha Ian Ker, một học giả nghiên cứu về Newman đứng hàng đầu trên thế giới. Linh mục này cho thấy rằng ĐGH Phaolô VI cũng hoan hỷ khi Newman được tôn kính trên các bàn thờ bởi vì Newman “chủ trương đúng y như các nhà cải cách chủ trương – những nhà cải cách này chủ trương tiếp nối chứ không cắt đứt với quá khứ và với truyền thống.”
Cha Ker, giáo sư thần học tại trường Đại học Oxford, đã từ lâu tranh đấu với những người Công giáo bất đồng chính kiến đã cố gắng lôi kéo Newman về phía họ, dùng nhận xét nổi tiếng của nhà thần học này là ông sẽ uống mừng “cho lương tâm trước nhất, rồi sau đó mới tới Giáo hoàng” để biện minh cho sự bất đồng chính kiến của họ.
Nhưng cha nhấn mạnh rằng Newman “chỉ đơn thuần nêu lên quan điểm Công giáo, cũng hệt như của Thánh Tôma Aquinô, đó là: chung cuộc chúng ta phải vâng lời lương tâm của chúng ta dù có khi chúng lầm lạc.” Cha nói: Là người Công giáo “chúng ta bắt buộc phải sửa sai lương tâm, nhưng nếu chúng ta thất bại và không thể sửa đổi được, thì chúng ta phải dựa vào điều gì là tốt đẹp nhất được soi sáng. Đó là giảng huấn căn bản.”
Điều Cha Ker ao ước nhất là có thể thấy Newman được phong làm tiến sĩ của Hội thánh: “Đó là điều đáng chú ý bởi vì nó chỉ cho người ta thấy rằng ngài là người chính thống, ngài là thày dạy của Giáo hội. Theo cá nhân tôi, tôi thiết nghĩ ngài là một tiến sĩ lớn của thời kỳ công đồng chúng ta đang sống, một nhân vật nổi trội.”
Khi được hỏi nếu như bước tiến đó chung cuộc có chấm dứt những diễn giải sai lạc về Công đồng hay không, Cha Ker nói: “Tôi hy vọng là thế. Ngài quả đã dự kiến về Công đồng Vatican II, nhưng trong mọi dự kiến, ngài luôn luôn rất đỗi cẩn trọng để giữ được một sự quân bình chừng mực. Ngài không bao giờ tiến lên quá mức.”
Cha tin rằng một hiệu quả tích cực khác của việc tuyên phong chân phước là sẽ có nhiều người bắt đầu cầu nguyện cùng nhà thần học vĩ đại này, để có thể đưa đến một phép lạ thứ hai cần có để được tuyên phong lên bậc hiển thánh: “Rõ rệt thường rất hay xảy ra là việc tuyên thánh sẽ mau chóng tiếp theo sau việc phong chân phước, có thể bởi vì nhiều người sẽ bắt đầu sốt sắng cầu nguyện.”
Cha biết điều đó. Chính vì thấy cha xuất hiện trên truyền hình kêu gọi khán giả cầu nguyện với Hồng y Newman để có được phép lạ đầu tiên, mà Phó tế Jack Sullivan đã cầu nguyện với nhà thần học lỗi lạc của thế kỷ 19 này để cho lưng của ông được chữa lành.
Phép lạ chữa lành đó đã trực tiếp đưa đến việc tuyên phong chân phước sẽ diễn ra vào ngày 19 tháng 9 sắp tới.