Tin của báo Lao Ðộng cho biết,từ ngày 01/01/2003, Việt Nam chính thức thực hiện những cam kết về cắt giảm thuế trong khu vực thương mại tự do ASEAN (AFTA). Sau đây là khả năng cạnh tranh của 1 số mặt hàng chủ yếu trong nền kinh tế VN
1. Gạo: Đây là mặt hàng Việt Nam ít phải chịu sức ép vì VN là nước sản xuất gạo lớn trong khu vực và thế giới, chỉ sau Thái Lan. Giá gạo xuất khẩu của Việt Nam lại thấp hơn giá của Thái Lan khoảng 10 USD/tấn. Dự kiến, trong năm 2003 Việt Nam sẽ xuất khẩu trên 2,4 triệu tấn gạo.

2. Xi măng: Đây là mặt hàng mà VN sẽ gặp nhiều khó khăn do giá còn cao, chất lượng chưa tốt

3. Kính: xây dựng Với mức thuế nhập khẩu ở mức 20% và được sự bảo hộ của nhà nước, mặt hàng kính trong nước sản xuất hoàn toàn có thể cạnh tranh và xuất khẩu được. Tuy nhiên, sức cạnh tranh của Việt Nam sẽ gặp nhiều thách thức khi vào năm 2006, các hàng rào phi thuế quan được loại bỏ và mức thuế nhập khẩu chỉ còn 5%.

4. Hàng không: Đây là loại dịch vụ được xếp vào loại dịch vụ có khả năng cạnh tranh khi tham gia hội nhập. Hiện nay, thị phần vận tải của hàng không Việt Nam trên các đường bay quốc tế chiếm khoảng 40%. Ngoài ra, chi phí vận tải hàng không quốc tế của Việt Nam hiện ngang bằng với các nước Đông Nam Á và châu Á do chi phí nhân công rẻ.

5. Ôtô: Giá thành sản xuất ôtô của Việt Nam quá cao so với các nước trong khu vực. Do đó, để có thể cạnh tranh khi tham gia hội nhập, các nhà sản xuất ôtô Việt Nam sẽ phải nâng cao tỷ lệ nội địa hóa

6. Mía đường: Ngành có khả năng cạnh tranh thấp. Khả năng xuất khẩu sản phẩm đường của Việt Nam là không có vì giá thành sản xuất cao trong khi năng lực sản xuất đường trên thế giới đã là 139,5 triệu tấn, dư thừa 3,5 triệu tấn so với nhu cầu.

7. Giấy: Sản phẩm giấy in báo thuộc loại không có khả năng cạnh tranh khi tham gia hội nhập do giá thành sản xuất luôn cao hơn giá bán trên thị trường trong nước và giá sản phẩm cùng loại nhập khẩu. Nhà nước đã có biện pháp bảo hộ như thuế nhập khẩu nguyên liệu bột giấy chỉ là 1% nhưng kết quả kinh doanh giấy in báo luôn lỗ. Sản phẩm giấy in, giấy viết cũng khó có khả năng cạnh tranh khi tham gia hội nhập

8. Thép: Giá thép xây dựng hiện nay của các nước ASEAN là 255 USD/tấn. Năm 2003, với mức thuế nhập khẩu là 20% thì giá thép nhập khẩu từ các nước ASEAN vào Việt nam là khoảng 306 USD/tấn, năm 2004 chỉ còn 293,25 USD/tấn (thuế nhập khẩu 25%). Như vậy, khả năng cạnh tranh của ngành thép là rất khó khăn.

9. Phân bón: Đây là sản phẩm sẽ phải chịu sự cạnh tranh lớn của thị trường trong nước. Thuế nhập khẩu phân NPK giảm từ 5% xuống còn 3%, phân lân nung chảy từ 10% xuống còn 5%. Như vậy, các doanh nghiệp sản xuất phân bón trong nước sẽ khó có thể cạnh tranh được với hàng ngoại nhập khẩu.

10. Sản phẩm điện tử, tin học: Giá bán sản phẩm nội địa hiện nay cao hơn hàng ngoại nhập. Lợi thế hiện nay là thuế nhập khẩu linh kiện thấp hơn sản phẩm hoàn chỉnh Khi thuế nhập khẩu sản phẩm nguyên chiếc giảm xuống 15% vào năm 2004 và chỉ còn 5% vào 2006, sẽ có rất nhiều doanh nghiệp sản xuất hàng điện tử Việt Nam sẽ phải đóng cửa.