Khai mạc sứ vụ mục tử Giáo Hội Hoàn Vũ của Đức Giáo Hoàng Benedictô XVI : Quyền lực của tình yêu qua những biểu tượng và những lễ nghi mới

Roma, ngày 24/04/2005 (Zenit) - Chúa Kitô Phục Sinh đã hỏi Phêrô : « Con có mến Thầy không ? » Bức vẽ diễn tả lại bối cảnh được mô tả trong Tin Mừng của Thánh Gioan (chương 21) này đã hoàn toàn chi phối Đại Lễ Khai Mạc Sứ Vụ Mục Tử toàn thể Hội thánh của Đức Tân Giáo Hoàng Beneđictô XVI, đã diễn ra tại quảng trường Thánh Phêrô vào buổi sáng Chúa Nhật 24.04.2005..

Thực ra đó chính là ý nghĩa mà bức thảm treo ở « hành lang phuớc lành » muốn trình bày, được treo thẳng ngay trên ngai giáo hoàng. Bên trên bức thảm thêu hình nổi trang hoàng cho hành lang vẽ cảnh Chúa Kitô đang trao chìa khóa quyền bính cho Thánh Phêrô : Quyền hành được đo lường theo tình yêu. Bức thảm này được che khuất bởi một tấm thảm khác thêu huy hiệu của giáo hoàng. Trang sách Tin Mừng này đã được hát bằng tiếng Latinh theo cung bình ca và công bố bằng tiếng Hy Lạp.

Đức Giáo Hoàng giải thích : « Một trong những đặc tính căn bản của mục tử phải là yêu mến những người đã được trao phó cho Ngài coi sóc, như chính Chúa Kitô yêu thương họ, để mục tử phục vụ họ. Chúa Kitô nói với Phêrô và cũng nói với tôi rằng « Hãy chăn dắt các con chiên của Thầy ». Là mục tử nghĩa là yêu, và yêu cũng đồng nghĩa là sẵn sàng chịu nạn »

Lời thề trung thành của toàn thể Giáo hội

Ưu tiên cho Tình yêu chứ không cho quyền bính. Đó là ý nghĩa thứ nhất của việc chọn lựa nghi thức phụng vụ mới này : Đức Giáo Hoàng Bênêđictô đã không muốn rằng lễ nghi tuyên thệ vâng phục của tất cả các hồng y đối với Đấng Kế Vị Phêrô. Một cách tượng trưng, chính là các đại diện của tất cả mọi tầng lớp đời sống của Dân Chúa trên khắp thế giới được thể hiện qua lễ nghi tuyên thệ biểu tượng này, được cử hành sau lễ nghi trao dây choàng Pallium và trao nhẫn.

Ba vị hồng y đã làm lễ tuyên thệ trong lúc ca đoàn hát bài « Con là Đá » : Đức Hồng Y Niên Trưởng Angelo Sodano, Đức Hồng Y Stephen Kim Sou-hwan, hưu trí nguyên tổng giám mục của Séoul và ĐHY Jorge Medina Estevez, tổng trưởng Thánh Bộ Phụng Tự và Kỷ Luật Bí Tích.

Tiếp đến là một giám mục, Đức Cha Andrea Maria Erba, giám mục giáo phận Velletri Segni, rồi đến một linh mục, đức ông Enrico Pomili, cha xứ của giáo xứ hiệu tòa của ĐHY Ratzinger, giáo xứ Đức Maria Consolatrice (Đức Maria Mẹ Ủi An) ở Roma, và một thầy sáu tên là Emile Martin Dibongue.

Sau đó là một cha dòng Carme, Cha Jesus Castellano Cervera; một nữ tu Biển Đức, Sơ Madre maria Sofia. Tiếp đến là một cặp vợ chồng người Nam Hàn Clara Pak, François Min và đứa con của họ tên là Sébastien. Sau cùng là hai bạn trẻ đã lãnh nhận Phép Thêm Sức, Veronica Arrikkanathan, người Sri Lanka và Charles Boliko, người Cộng Hòa Dân Chủ Congo.

Việc lựa chọn này nói lên ý muốn hiệp thông thật rộng lớn và có tính cách hoàn vũ của các tín hữu đã được lãnh nhận Pháp Rửa đối với Đấng Kế Vị Phêrô. Nhưng cũng muốn nói lên mối liên hệ của vị giáo hoàng với nước Ý và Roma. Về phía Đức, Đức Giáo Hoàng cũng đã xin người anh linh mục của mình là Cha George đến tham dự. Cha đã đến Roma hôm qua.

Tính cách hoàn vũ cũng ghi khắc trong các ý chỉ cầu nguyện đã được đọc không những bằng tiếng Đức và Pháp, nhưng còn bằng tiếng Ả Rập, tiếng Trung Hoa và Bồ Đào Nha, tiếng nói của dân tộc Công Giáo đông nhất thế giới là Ba Tây.

Đoàn dâng của lễ được ủy thác cho những người Hung Gia Lợi, Croatie, Kenya và Burkina-Faso - người ta dễ nhận ra những chiếc áo rộng thùng thình của những nhà nữ truyền giáo và những khăn choàng vai của các Nữ Tu Đức Bà Carmel- nhưng cũng có những người Ý và Trung Hoa. Elias Nolasco kết thúc cuộc rước, trong kiểu áo choàng Nam Mỹ với Maria Ospino với tà áo trắng duyên dáng phất phới bay : hai người đến từ xứ Perou và đến lượt họ cũng quỳ trước ngai giáo hoàng và trao đổi với Đức Thánh Cha vào ba câu.

Khởi hành từ chính nơi mà Phêrô đã hoàn tất

Vào sáng sớm, đang khi đám đông dân chúng chen lấn trên đường phố Hòa Giải. Bên trong đại Vương Cung Thánh Đường thánh Phêrô trống vắng, Đức Tân Giáo Hoàng đã đến kính viếng mộ Thánh Phêrô : Sứ vụ Phêrô của Ngài bắt đầu « từ chính nơi mà Phêrô đã hoàn tất ». Các Đức Hồng Y đứng quanh Đức Thánh Cha chung quanh bàn thờ « tuyên xưng đức tin », ngay trên mộ được che đỡ bởi tán của Bernini và vòm cung của Michael Angelo.

Đức Thánh Cha đã chào các hồng y trước khi Ngài bước xuống tới gần góc tường nơi có một bức khảm họa Đức Kitô : chính nơi đây, nơi gần cận nhất mà người ta không gọi là mộ nhưng là « chiến tích » của Thánh Phêrô, được đặt để chiếc nhẫn ngư phủ và dây choàng « pallium », những biểu hiệu của sứ vụ Phêrô.

Sau đó, Đức Thánh Cha từ ngôi mộ bước lên giữa tiếng nhạc theo những cung điệu vương giả từ thế kỷ IX, và được xen kẽ bằng ba lời nguyện xin cho Giáo Hội và cho Đức Giáo Hoàng. Lời kinh cũng kêu tên Thánh Giuse đúng vào lúc mà Đức Giáo Hoàng tiến vào lòng vương cung thánh đường.

Tiếp theo, Các vị phó tế đã rước dây choàng Pallium và nhẫn ngư phủ tới cửa tiền đường của vương cung thánh đường, tiếp theo là đoàn rước của hồng y đoàn và sau cùng là Đức Giáo Hoàng rất khoan thai và mỉm cười. Ngay vừa khi Đức Giáo Hoàng xuất hiện trong sảnh tiền đường của vương cung thánh đường, những tràng pháo tay hoan hô đã vang lên, vừa lúc ca đoàn xướng đến Thánh Augustinô trong Kinh Cầu các Thánh. Lúc đó vào khoảng giờ 10giờ 10.

Đấng kế vị thánh Phêrô đã chọn mặc áo lễ mầu vàng kim óng ánh cho thánh lễ khai mạc triều giáo hoàng hôm nay. Áo này do các chị dòng Biển Đức ở Rossano may và Đức Cố Giáo Hoàng Gioan-Phaolô II đã vận vào một dịp lễ phong thánh. Biểu tượng « vỏ sò » trang điểm trên băng vải áo lễ này : cũng chính là biểu tượng trình bầy trong huy hiệu của các giám mục miền Munich-Freising. Một ngày kia, Đức Joseph Ratzinger đã giải thích như sau « đây là dấu hiệu của cuộc hành hương của chúng ta, của những bước đi của chúng ta » : « Chúng ta không có căn nhà vĩnh viễn ở trên trái đất này »

Ngài cũng nhắc nhớ đến « một câu chuyện theo thánh Augustinô, đang mải mê suy nghĩ về mầu nhiệm Chúa Ba Ngôi. Ngài nhìn thấy một em bé đang chơi với vỏ sò trên bãi biển, em bé này đang cố múc nước biển đổ vào một lỗ cáy nhỏ bằng vỏ sò này- Và Ngài đã nghe thấy lời này thì thầm bên tai: Dùng trí khôn của Ngài để suy hiểu về mầu nhiệm của Thiên Chúa còn khó hơn nhiều việc múc trọn biển cả rót vào lỗ cáy này. Như thế vỏ sò này nhắc tôi nhớ đến vị thầy cao cả của tôi là Thánh Augustinô, nhắc tôi đến các nghiên cứu thần học của tôi và sự lớn lao của mầu nhiệm vượt quá tất cả mọi khoa học »

Mũ giáo hoàng đã được thực hiện để mừng lễ kim khánh linh mục của Đức Cố Giáo Hoàng Gioan-Phaolô II vào dịp Lễ Các Thánh năm 1966. Đồ ren tua bằng vàng nổi trên nền đen khiến cho ba viên bích ngọc gắn kim cương ở trên càng thêm lóng lánh : những viên khổng tước thạch, những viên đá mã não mầu xanh và thật cầu kỳ. Vì thế mà chiếc mũ giáo hoàng này đã quá nặng đối với Đức Cố Giáo Hoàng Gioan-Phaolô II khi Ngài đã già yếu. Chiếc mũ này vừa được chở về Roma từ thành phố Lyon : người ta đã tổ chức một cuộc triển lãm các áo lễ của Đức Gioan-Phaolô II ở Fourvière.

Đức Giáo Hoàng chống gậy chăn chiên của Đức Gioan-Phaolô II, gậy này cũng là gậy chăn chiên của Đức Phaolô VI và của Đức Gioan-Phaolô I

Đàn chiên lạc ngay trong buổi cử hành

Những biểu hiệu giáo hoàng đã được Đức Hồng Y Jorge Medina Estevez niên trưởng đẳng phó tế và Đức Hồng Y Angelo Sodano, niên trưởng Hồng y đoàn trao cho Đức Beneđictô XVI, trong lễ nghi ngay sau khi hát Kinh vinh Danh.

Đức Hồng Y Sodano trao nhẫn ngư phủ cho Đức Thánh Cha. Đây là biểu tượng của quyền bính Phêrô. Chiếc nhẫn này là công trình của ông phó giám đốc hiệp hội các thợ kim hoàn ở Roma. Không phải là chiếc nhẫn gắn ngọc quý : thực ra chính là ấn tỷ của quyền giáo hoàng. Cũng có một ấn tỷ riêng biệt khác, nhưng hoàn toàn giống ấn tỷ trên nhẫn ngư phủ, dùng để ấn ký các văn bản suốt triều giáo hoàng.

Dây choàng quanh cổ và choàng trên vai trái, về phía trái tim : được dệt bằng len nguyên tuyền của các con chiên và cừu nuôi tại dòng các Tu Sĩ Trappistes ở Trois-Fontaines. Vì Đức Kitô đã trao phó cho Thánh Phêrô nhiệm vụ chăn dắt các « chiên con » và chăn dắt « các chiên mẹ » của ngài, bối cảnh này do thánh Gioan viết đã được chọn làm ý tưởng chính cho buổi lễ. Theo truyền thống các con chiên này thường được đức giáo hoàng làm phép vào ngày lễ Thánh nữ Agnès và được xén lông chỉ một lần vào ngày Thứ Ba Tuần Thánh : vì trong ngày đó, theo bài đọc phụng vụ, sách Ngôn Sứ Isaie gợi lại hình ảnh Người Tôi Tớ chịu đau khổ, hình bóng của Chúa Kitô, Đấng bị dẫn đi xén lông như một con chiên không hé môi. Sau đó các nữ tu Biển Đức tu viện thánh Cecilia đã kéo sợi và dệt thành dây choàng Pallium.

Đức Thánh Cha Beneđictô đã chọn dây choàng Pallium với kích thước và hình thể như sau: dài 2,60 mét, rộng 11 tấc, giống như những khăn choàng của thế kỷ đầu tiên Kitô giáo mà người ra đã nhìn thấy trên các bức họa cổ kính vẽ trên tường của thánh nữ Cecilia chẳng hạn.

Những hình thánh giá thêu bằng lụa đỏ tượng trưng cho các vết thương vinh quang của Đức Kitô. Ba trong năm vết đinh này, hiện hình trên đôi vai được gắn thêm chiếc kim bằng vàng, tượng trưng cho ba chiếc đinh của thập giá.

Sau khi đã lãnh nhận những biểu hiệu này, đức giáo hoàng đã giang tay chào các tín hữu để đáp lễ những tràng pháo tay vang dội tung hô Ngài.

Trong bài giảng, đức Bênêđictô đã đặc biệt nhấn mạnh đến biểu tượng của Vị Mục Tử nhân lành tìm kiếm các con chiên lạc được tượng trưng bởi dây Pallium. Dây này còn được viền bằng lụa đen, tiểu tiết này tượng trưng cho móng của con chiên.

Dân Thiên Chúa, dân « hòa giải »

Khoảng 400.000 người đã tụ họp trong quảng trường Thánh Phêrô, công trường thánh Piô XI và đường phố Hòa Giải. Nhiều người đã ngủ đêm ngay tại đường phố này, cuộn tròn trong các túi ngủ, mặc dù trời về đêm khá lạnh, để có thể đến càng gần càng tốt địa điểm hành lễ ngay từ sáng sớm. Khi vừa nhìn thấy Đức Thánh Cha, họ đã vui sướng hò reo và hoan hô « Beee-ne-det-to », dương cao những lá cờ. Sau khi đức giáo hoàng kết thúc bài giảng, dân chúng lại vỗ tay hoan hô vang dậy thật lâu.

Vào khoảng 10g30, các lực lượng an ninh loan báo là quảng trường đã đầy ứ và họ phải hướng dẫn đoàn người về Piazza del Popolo để theo dõi buổi lễ trên các màn ảnh truyền hình lớn một cách an toàn. Vào ngày mai toàn nước Ý sẽ mừng ngày « Giải Phóng », nên cuối tuần nghỉ bác cầu này nhiều người Ý trên khắp bán đảo và từ các đảo lũ lượt kéo nhau về Roma, nhiều gia đình thường mang theo các trẻ sơ sinh nằm trong các xe đẩy…

Mời đi thăm Bavière, Ba Lan và Bồ Đào Nha :

Khoảng chừng 140 phái đoàn các quốc gia hiện diện trên khoảng sân trước Vương Cung Thánh Đường Thánh Phêrô : những vị vương giả ngồi cạnh các vị tổng thống, các thủ tướng và bộ trưởng, các vị đại sứ của năm lục địa, và các đại diện của tất cả các giáo hội Kitô giáo và các tôn giáo : hơn 20 đại diện của các quốc gia thuộc khối Sô Viết cũ, hơn 20 quốc gia thuộc các nước Hồi giáo. Hơn 20 quốc gia từ Phi Châu, và hơn 30 quốc gia từ châu Âu - Nước Đức và tiểu bang Bayern (Bavière) được cầm đầu bởi một phái đoàn 13 nhân vật -khỏang 30 quốc gia từ châu Á và Châu Đại Dương, khoảng 20 quốc gia từ Châu Mỹ La Tinh và hai từ Bắc Mỹ.

Sau thánh lễ, Đức Giáo Hoàng đã tiếp kiến các nhân vật trong vương Cung Thánh Đường Thánh Phêrô. Ngài vận áo choàng và mang dây áo lễ đỏ thêu vàng, ngồi trên ngai trước « bàn thờ tuyên tín » và trước bức tượng bằng đồng mạ vàng vẽ Đức Kitô phục sinh hiện ra với Phêrô và đàm đạo với Ông.

Trước tiên, Đức Giáo Hoàng Bênêđictô XVI đã tiếp kiến tổng thống Đức Horst Koehler và phu nhân, tiếp đến là thủ tướng Gerhard Schrưder và phu nhân, và sau đó là ông thống đốc tiểu bang Bayern Edmund Stoiber cùng với phu nhân. Theo sau là hai bạn thân của Đức Giáo Hoàng Gioan-Phaolô II : Ông Carlo Azeglio Ciampi tổng thống Ý và phu nhân. Đức Thánh Cha cũng đã vui vẻ tiếp kiến thủ tướng Jean-Pierre Raffarin và phu nhân : hai bên đã trò truyện thân mật và đã bắt tay thật nồng thắm.

Vào dịp này, Đức Giáo Hoàng đã được mời đến thăm Fatima. Hôm qua, hãng thông tấn Ba Lan KAI đã thỉnh mời Đức Thánh Cha đến thăm Ba Lan, và Ngài đã tuyên bố là rất sẵn sàng. Cũng có thể là Đức Thánh Cha có thể vinh quy bái tổ Cố Hương của Ngài ở tiểu bang Bayern trước khi đến chủ tọa Đại Hội Giới Trẻ Thế Giới vào tháng tám tới.

Mừng cuộc tạo dựng mới

Hợp tác xã « Il Cammino » ở thành phố San Remo đã trang điểm các bậc thang trước tiền đường Vương Cung Thánh Đường Thánh Phêrô với hàng nghìn bông hoa và các chậu cảnh. Hãng này cũng đã trang hoàng vào những dịp đại lễ trong Năm Thánh và trong Lễ mừng Ngân Khánh 25 triều Giáo Hoàng của Đức Gioan-Phaolô II hay dịp lễ phong chân phước cho Mẹ Teresa Calcutta. Sáng hôm nay, « Il Cammino » và vùng Ligurie đã trao tặng 7000 bông hoa hồng, hai ngàn bông hoa mao lương, hàng ngàn bông huệ và hàng ngàn hoa glạeuls, hàng ngàn bông hoa kim tước và đủ loại dừa, mimosas đang nở rộ, đủ mọi loại hoa điểu địa đàng và những hoa phong lữ thảo đơn giản và tươi tốt.

Cả một vườn hoa mùa phục sinh như mời gọi tất cả mọi tạo vật đến dự buổi lễ của trời và đất, buổi lễ của Roma và của tất cả hoàn vũ cùng chung mừng.

Kết thúc buổi lễ, Đức Giáo Hoàng Bênêđictô đã đứng trên xe jeep mầu trắng mui trần để đi một vòng quanh quảng trường Thánh Phêrô, nhắc nhớ lại cuộc ám sát 13.05.1981. Ngài chúc phúc lành cho các tín hữu đang chen chúc nhau giơ máy ảnh hoặc máy ảnh điện thoại để chụp vội một tấm ảnh ghi nhớ Đức Tân Giáo Hoàng Bênêđictô XVI nhân ngày khai mạc triều đại của Ngài. Sau cùng xe díp đã trở lại Vương Cung Thánh Đường, Đức Giáo Hoàng tiếp kiến các vị quan khách quốc tế.

Đó là quang cảnh và ý nghĩa chung của buổi lễ do chính Đức Giáo Hoàng Benêđictô chủ tế để khai mạc triều giáo hoàng của Đức Bênêđictô, sau 22 ngày « ngày sinh nhật trên trời » của Đức Cố Giáo Hoàng Gioan-Phaolô II.