Đức Thánh Cha Phanxicô thăm Trung tâm phục vụ người tị nạn Astalli của Dòng Tên tại Rôma

Chiều thứ 3 vừa qua, Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã thăm trung tâm Astalli. Đây là một trung tâm do Tổ chức phục vụ người tị nạn của Dòng Tên (Jesuit Refugee Service - JRS) điều hành. Ở Rôma, JRS điều hành 3 khu tạm trú, 1 trường dạy tiếng Ý và cơ sở chăm sóc sức khỏe vốn cung cấp những chăm sóc đặc biệt dành cho các nạn nhân bị tra tấn và dịch vu tư vấn pháp luật. IRS được thành lập do sáng kiến của cha Pedro Arrupe, bề trên Tổng quyền Dòng Tên từ 1965 đến 1983. Theo cha Arrupe, “những người tị nạn đã bị mất hết tất cả, họ là những người nghèo khó nhất trong các người nghèo.”

Sau lời chào mừng của cha giám đốc trung tâm Giovanni La Manna, SJ, Đức Giáo Hoàng đã đích thân chào thăm 40 người tị nạn bao gồm cả trẻ em. Đa số người tị nạn này đến từ Phi Châu và Miền Cận Đông, nhất là từ Syria và Ai Cập. Ngài cũng thăm bếp nấu súp cho người nghèo tại trung tâm, nơi cung cấp hơn 400 phần ăn cho những người tị nạn. Đức Giáo Hoàng đã vui vẻ bắt tay và thăm hỏi các đầu bếp và nhân viên phục vụ tại trung tâm.

Khi được hỏi về chuyến thăm đặc biệt này của Đức Giáo Hoàng, cha Giovanni La Manna nói: “Đối với chúng tôi, đây là một niềm hạnh phúc lớn lao vì được Đức Thánh Cha đến thăm những người tị nạn, đây là một hồng ân.”

Tháng tư vừa qua, cha Manna cho biết Đức Thánh Cha đã gọi điện cho cha và ngỏ ý muốn thăm Trung Tâm Astalli. “Điều này chứng tỏ sự quan tâm của ngài đến việc phục vụ cho người tị nạn,” vị giám đốc trung tâm nói.

Trong chuyến thăm này, Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã gọi sự đa dạng là 1 “quà tặng” và những khác biệt giữa các chủng tộc, nguồn gốc hay tôn giáo là một “sự phong phú đáng được chào đón chứ không phải là lo sợ.”

Đức Giáo Hoàng nói Rôma, “thành phố của chúng ta” thường xuyên là trạm dừng chân thứ hai của nhiều người tị nạn vốn trước đó đã có một cuộc hành trình đến đảo Lampedusa thuộc phía cực Nam của nước Ý. Ngài mô tả hành trình đến từ Bắc Phi của họ là một hành trình “đầy gian khổ và mệt nhọc” và nói rằng ngài nghĩ “trên hết về những phụ nữ, những người mẹ vốn là những người phải chịu nhiều khốn khổ cùng cực để bảo đảm cho con cái họ có được một tương lai tốt đẹp hơn… và một cuộc sống khác cho chính họ và gia đình của họ.”

“Bao nhiêu lần rồi,” ngài tự hỏi, “có nhiều người với ‘sự bảo vệ quốc tế’ được chứng nhận trên giấy tạm trú của họ - ở đây và những nơi khác nữa – lại bị buộc phải sống trong những điều kiện khốn khổ, mỗi lúc một xuống cấp và không có khả năng bắt đầu một cuộc sống xứng với phẩm giá, để nghĩ về một tương lai mới!”

Phản tư về những khía cảnh làm nên sứ mạng Dòng Tên, Đức Giáo Hoàng nói “Phục vụ” nghĩa là “chào đón những ai đến với mình và chăm sóc cho họ; điều đó có nghĩa là “cúi xuống” để phục vụ những nhu cầu của họ và “đưa tay ra” phục vụ mà không hề “tính toán”, hay sợ hãi nhưng với tất cả sự dịu hiền và thấu hiểu.

Khía cạnh khác của sứ mạng Dòng Tên, “tình liên đới,” ngài nói, là một từ ngữ tạo nên “sự sợ hãi trong thế giới phát triển.” Một từ mà người ta không ưa dung như thể nó là “một từ xấu, nhưng nó là từ của chúng ta,” ngài nhấn mạnh.

“Đồng hành”, khía cạnh thứ ba của sứ mạng, Đức Giáo Hoàng nói, không có nghĩa là làm từ thiện đơn thuần như phát 1 miếng bánh sandwich cho một người nghèo, nhưng đúng hơn là giúp đỡ người đó bước đi bằng chính đôi chân của mình.

Đức Phanxicô mời gọi cư dân đang sống trong giáo phận Rôma suy tư về cách thức họ đáp lại lời mời gọi phục vụ tha nhân của Chúa Kitô: các bạn nhìn vào mắt những người đang tìm kiếm công bình hay quay lưng lại với họ?

Lòng thương xót chân thật, Đức Giáo Hoàng nói, đòi hỏi công bình và đòi “Giáo Hội, thành phố Rôma và các đoàn hội bảo đảm rằng những ai đã từng phải cần đến 1 bát súp, 1 chỗ tạm trú hay tìm sự giúp đỡ về pháp lý đều có quyền được sống, làm việc và làm người một cách trọn vẹn. Hội nhập vào xã hội “cũng là một quyền”, ngài khẳng định. Ngài cũng nhấn mạnh rằng việc bảo vệ phẩm giá và các quyền của những người có hoàn cảnh khó khan là một phần thiết yếu trong sứ mạng của Giáo Hội.

Ngài cũng mời gọi các nữ tu đang có những tu viện “bỏ trống” “quảng đại” và “mạnh dạn” mở rộng cửa để đón những người tị nạn và lưu ý rằng Giáo Hội không cần “những tu viện bỏ trống được chuyển thành những khách sạn để kiếm tiền.”

Tưởng cũng nên nhắc lại, vì đau lòng trước thảm cảnh nhiều người tị nạn phải bỏ mạng trên những cuộc hành trình vượt biển và những người sống sót bị khước từ cho cứ trú, Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã tức tốc đến thăm, trò chuyện và dâng Thánh Lễ với những người tị nạn trên đảo Lampedusa. Tại đây ngài đã án “thái độ dửng dưng toàn cầu” đối với nỗi thống khổ của những người tị nạn và kêu gọi một “sự thức tỉnh lương tâm.”

Chỉnh Trần, S.J.