Vatican:Linh Mục Lombardi Federico, nguyên là Giám Tỉnh Dòng Tên tại Ý, hiện nay Cha đang làm Giám Ðốc Các Chương Trình của Ðài Phát Thanh Vatican. Từ một năm nay, Cha cũng là Giám Ðốc Lâm Thời của Ðài Truyền Hình Vatican. Ngài đã nhận định về chuyến Tông Du 97 của Ðức Thánh Cha tới Toronto, Guatemala và Mexico từ ngày 23/7-1/8.

Trước hết xin Cha nói về ảnh hưởng của Ðức Giáo Hoàng đối với người trẻ, người ta cho rằng Giới Trẻ thích Ðức Thánh Cha nhưng lại không thích điều Ngài nói, nhưng mà ở Toronto Giới Trẻ đã tham dự đông đảo hơn mức dự trù của ban tổ chức. Cha nghĩ sao?

Cha Lombardi: Ðức Giáo Hoàng luôn trình bày những bài diễn văn có nhiều yêu sách đòi phải dấn thân, Ngài luôn đề nghị sự thánh thiện theo tinh thần Kitô Giáo và điều này đòi phải cố gắng. Nhưng Ðức Giáo Hoàng đã từng sống rất nhiều với Giới Trẻ khi Ngài còn là Linh Mục, Giám Mục tại Ba Lan. Ngài biết rằng đó là lứa tuổi trong cuộc sống, cần được đề ra những lý tưởng cao cả, vì đó là tuổi có những chọn lựa quan trọng. Vì thế những lý tưởng được đề nghị phải có tính chất cao cả tươi đẹp và đòi nhiều dấn thân cố gắng, để khơi dậy lòng nhiệt thành và để có thể tổ chức một cuộc đời đáng sống .


Người ta nói rằng Ðức Giáo Hoàng thu hút giới trẻ, như thể Ngài là một người có đặc sủng và như thể Ngài là một tài tử vậy. Nhưng mà tôi tin rằng nói như thế là hoàn toàn sai lầm và là sự thiếu kính trọng đối với người trẻ. Như thể họ là những kẻ ngu đần hay là giả hình. Những người trẻ tham dự những Ngày Quốc Tế Giới Trẻ là những người đã chuẩn bị từ nhiều tháng trời cho cuộc gặp gỡ ấy. Họ đã suy tư về sứ điệp của Ðức Thánh Cha được công bố trước để chuẩn bị. Nhiều người đã đi làm để kiếm tiền trả tiền phí tổn du hành và ăn ở khá cao. Như trường hợp ở Canada, họ cũng tham dự những buổi học giáo lý khá vất vả do các Giám Mục trình bày trong Ngày Quốc Tế Giới Trẻ. Vì thế họ là những người hiểu rõ điều được trình bày cho họ. Họ cũng biết điều Ðức Giáo Hoàng đề nghị với họ, và họ đã đáp lại lời mời gọi của Ngài hết sức phấn khởi hăng hái. Tôi nghĩ cần phải tôn trọng sự thông minh của Giới Trẻ và hiểu rằng người ta đòi hỏi họ, những điều đầy yêu sách nhưng cũng là những điều cao cả.

Ðàng khác cũng phải để ý đến điều này là nếu tập trung tất cả những bạn trẻ dự Ngày Quốc Tế Giới Trẻ lại thì trông có vẻ rất là đông đảo. Nhưng mà khi họ trở về với Giáo Xứ với gia đình với xứ sở của họ, thì họ chỉ là một thiểu số rất nhỏ bé so với những người trẻ chung quanh. Vì thế Ðức Giáo Hoàng có lý mà nói với họ rằng, họ phải trở thành muối đất, là muối để rải trên đất để mang lại ánh sáng, ánh sáng thế gian, soi chiếu con đường của những viễn tượng mới mẻ và cao cả của toàn thể nhân loại.

Thưa Cha Lombardi, mỗi Ngày Quốc Tế Giới Trẻ đều có những đặc tính riêng, vậy thì đâu là những khía cạnh đặc biệt Ngày Quốc Tế Giới Trẻ vừa qua ở Toronto?

Cha Lombardi: Hình thức những Ngày Quốc Tế Giới Trẻ đến nay tổng cộng là 8 lần rồi, kể như là một công thức đã được kiểm chứng tự nhiên. Trong đó có những cuộc gặp gỡ với Ðức Giáo Hoàng, có các buổi học Giáo Lý với các Giám Mục. Chính các vị được Ðức Giáo Hoàng mời tham gia đông đảo những Ngày Quốc Tế Giới Trẻ đó, rồi cũng có buổi đi Ðàng Thánh Giá v.v. Nhưng mà mỗi Ngày Quốc Tế Giới Trẻ đều có sắc thái riêng, vì diễn ra tại mỗi nước khác nhau và vì cũng có những điều mới mẻ được đề nghị. Ví dụ: tại Roma tất cả các bạn trẻ đã được đề nghị một cuộc đại hành hương tại đền thờ Thánh Phêrô và điều đó người ta chỉ làm ở Roma mà thôi. Còn tại Toronto, điều mới mẻ mà tôi thấy là các công tác phục vụ xã hội, nghĩa là trong khi ban sáng các bạn trẻ học giáo lý tại các nhà thờ khác nhau, thì ban chiều họ có thể dấn thân thực hiện các hoạt động cụ thể, có tính chất phục vụ xã hội với những người nghèo, các bệnh nhân, người tàn tật, tham gia rất nhiều sáng kiến ở thành phố Toronto.

Một yếu tố khác đó là một khu vực lớn được dành ra để giới thiệu các ơn gọi, trong đó các dòng tu, các phong trào khác nhau trình bày các lý tưởng sống của họ và mời gọi đề nghị các bạn trẻ khác gia nhập hưởng ứng.

Ðiều mới mẻ thứ ba tôi ghi nhận là cách thức buổi đi Ðàng Thánh Giá. Ðó thực là một buổi trình diễn hoạt cảnh rất phong phú. Tại mỗi chặng Ðàng trên các sân khấu được bố trí hẳn hoi dọc trên con đường dài 3 cây số, nơi các đại lộ chính của Thành Phố Toronto. Ðây thực là một cố gắng lấy lại truyền thống các kịch nghệ thánh, dùng cả âm nhạc bài ca vừa truyền thống như Kinh Vực Sâu theo cung bình ca cho tới những loại thánh ca mới mẻ. Và về phía đài truyền hình Canada, họ đã dùng tới 200 máy thu hình để quay mỗi chặng. Thật là một công trình rất đáng ngưỡng mộ. Ðó là một tổng hợp lớn, một kinh nghiệm lớn để rao giảng Tin Mừng, trong đó người ta phối hợp truyền thống Kitô với các biểu hiện cổ điển, với kỹ thuật tân tiến. Bởi vì giả sử không có truyền hình thì chặng Ðàng Thánh Giá như thế không thể thực hiện được. Và thực tế là Thành Phố trần tục rộng lớn như Toronto, đã cảm thấy như bị đánh động bởi sứ điệp mạnh mẽ của Thánh Giá, đã được trình bày một cách mới mẻ và hữu hiệu.

Thưa Cha về phương diện tổ chức thực tế , không thiếu những yếu tố không tích cực lắm liên quan đến Ngày Quốc Tế Giới Trẻ Toronto, chẳng hạn như sự kiện các Ðại Sứ Quán Canada từ chối không cấp thị thực nhập cảnh cho nhiều người trẻ ở các nước nghèo chẳng hạn.

Cha Lombardi: Sự kiện là thế này, Canada có một chính sách rất hạn chế trong việc cấp thị thực hay là chiếu khán vì họ sợ sự di dân hợp pháp. Vì thế cả trong trường hợp Ngày Quốc Tế Giới Trẻ, chính sách giới hạn ấy đã được nhiều Ðại Sứ Quán của Canada ở các nước áp dụng, và điều này đã gây khó khăn cho nhiều đoàn đại diện giới trẻ muốn đến tham dự. Ðiều đáng tiếc là những người bị thiệt thòi nhất vẫn luôn là những người nghèo nhất, như tại các nước Phi Châu, Mỹ Châu La Tinh, Ðông Âu và cả Á Châu nữa. Là những nước mà người ta tỏ ra nghi kỵ, ngờ vực. Chúng ta cũng phải thành thật mà nói rằng, trong những Ngày Quốc Tế Giới Trẻ trước đây, đáng tiếc là không thiếu những người trẻ đã lợi dụng các cơ hội đó để ở lại Quốc Gia mà họ đến. Trong trường hợp Ngày Quốc Tế Giới Trẻ vừa qua đó là vụ một nhóm người Cuba đã xin tị nạn chính trị và đã ở lại Canada, ít là một nửa nhóm đã tới nước này. Nhưng một điều đáng tiếc khác là có những nhóm bạn trẻ ở Bungary, ở Albany họ đã chuẩn bị từ lâu và hy sinh rất nhiều về tài chánh. Nhưng chỉ có một số người trong nhóm đó cấp thị thực vào Canada. Ví dụ trong số 10 người xin thì chỉ có 3 người được thị thực. Nhóm tại Brazzaville ở Congo bên Phi Châu có 100 người được chuẩn bị để đi nhưng mà Canada chỉ cấp thị thực cho các Linh Mục và chủng sinh mà thôi. Còn tất cả các bạn trẻ giáo dân đều bị từ chối. Dĩ nhiên điều đó đã tạo nên một sự bất mãn rất lớn cho những người dấn thân chuẩn bị cho các bạn trẻ tại những nước đó.

Nhưng chúng ta hy vọng rằng con số ít bạn trẻ được tham dự khi trở về nước, họ có thể trao lại những kinh nghiệm cho các bạn trẻ khác, và đây cũng là một kinh nghiệm hữu ích cho tương lai. Khi tổ chức các sáng kiến khác, ví dụ cần phải nói rằng một nhóm ở Chilê có 750 người, đã thành công trong việc xin thị thực nhập cảnh vào Canada, bằng cách tranh đấu rất là mạnh mẽ với Ðại Sứ Quán và Lãnh Sự Quán Canada ở Chilê.

Tại Thành Phố Guatemala và Mexico, Ðức Gioan Phaolô 2 đã đề nghị vị Thánh mới cho Dân Chúa thêm vào con số đông đảo các vị hiển Thánh và Chân Phước, mà Ngài đã tôn phong trong triều đại này. Ðiều đó hiểu ngầm là Ðức Thánh Cha đề ra chiến lược sư phạm, để nuôi dưỡng đời sống Kitô của Dân Chúa, có phải thế không thưa Cha Lombardi?


Cha Lombardi: Tôi có thể nói rằng cuộc viếng thăm vừa qua của Ðức Thánh Cha, làm nổi bật hai khía cạnh triều đại của Giáo Hoàng này. Khía cạnh thứ nhất là quan hệ với giới trẻ và các Ngày Quốc Tế Giới Trẻ, vốn là một sáng kiến của triều Giáo Hoàng này. Khía cạnh thứ hai là các cuộc phong Thánh và phong Chân Phước như là một đường lối sư phạm giáo huấn về đời sống Kitô.

Thực vậy do các cuộc phong Thánh và phong Chân Phước ấy, Ðức Thánh Cha đã tới Guatemala và Mexico. Tôi thiết nghĩa đó là điều thực sự hữu hiệu nghĩa là đây có sự liên kết những lời loan báo Tin Mừng với gương mẫu Kitô được biểu lộ cụ thể qua đời sống trong những hoàn cảnh khác nhau. Lần này tại Mexico có ba thổ dân được tôn vinh trên bàn thờ đó là Thánh Juan Diego và hai Chân Phước tử đạo ở bang Oaxaca. Dĩ nhiên đó là một sứ điệp rất lớn, một ngôn ngữ đặc biệt của Giáo Hội để nói lên sự nhìn nhận phẩm giá của một dân tộc, nhìn nhận khả năng của họ trong việc đạt tới sự sung mãn tới điểm cao nhất trong đời sống Kitô.

Cha có nghĩ rằng ảnh hưởng rất mạnh mẽ do sự hiện diện của Ðấng kế vị Thánh Phêrô ở Mỹ Châu La Tinh là một tiềm năng chống lại các giáo phái hay không, thưa Cha?

Cha Lombardi:
Ðúng vậy tại Guatemala, người ta ước lượng có tới 40% tín hữu Công Giáo đã ngã theo các giáo phái. Tại Mexicô con số không có cao tới độ đó, nhưng cũng kể là khá nhiều . Giờ đây việc Ðức Thánh Cha đến thăm hai nước này, là một lời nhắc nhở mạnh mẽ về bản sắc Công Giáo, một lời rao giảng mạnh mẽ về tính chất phổ quát của Giáo Hội, và nói lên được niềm vui lớn lao được thuộc về Cộng Ðồng Công Giáo Hoàn Vũ. Ðối với các người tham dự tại các buổi lễ lớn với Ðức Thánh Cha.

Người ta kể với tôi câu chuyện này là một Linh Mục đến một người thợ hớt tóc của mình, ông này đã theo một giáo phái, giáo phái đó dạy tất cả các tín đồ của mình, là tuyệt đối không được tham dự các cuộc tiếp đón Ðức Giáo Hoàng tại thành phố Mexico. Trái lại cần phải hạ mảnh mành nhà và ở lại trong nhà mỗi người. Người thợ hớt tóc đã sẵn sàng tuân lệnh như thế. Nhưng hôm mà Ðức Thánh Cha đi qua, ông ta thấy tất cả mọi người tuốn ra đường, và một lúc sau ông ta không thể cầm lòng được nữa, ông cũng chạy ra đường và nói: "Thưa Ðức Thánh Cha, xin tha thứ cho con bây giờ con trở lại Công Giáo". Tôi tin rằng đó là một sự tham gia tuyệt vời, nồng nhiệt của rất nhiều người, có sức nhắc nhở cho người khác về ý thức thuộc về Giáo Hội.

Theo bản dịch của Chương Trình Việt Ngữ Ðài Phát Thanh Vatican.