Tin Roma (Apic 6/06/2007) - Sáng thứ Ba, mùng 5 tháng 6 năm 2007, trong cuộc họp báo để giới thiệu tập sách của ký giả người Ý, Ông Andrea Tornielli, về Ðức Giáo Hoàng Piô XII, Ðức Hồng Y Bertone đã lên tiếng khen ngợi triều giáo hoàng của Ðức Piô XII, trong đó Ðức Piô XII đã hoạt động cách âm thầm nhưng hiệu quả, giữa những nỗi gian nan của hai thế chiến. Tập sách của ký giả Andrea Tornielli có tựa đề như sau: "Ðức Piô XII, ngài Eugenio Pacelli, một con người trên ngai toà của Thánh Phêrô."

Theo Ðức Hồng Y Bertone, Ðức Piô XII là nạn nhân của "một huyền thoại đen", cho dù những tài liệu và những chứng tá đã chứng minh một cách sâu rộng tính cách hoàn toàn vô căn cứ của những lời tố cáo ngài. Ðược biết từ khoảng 10 năm nay, Dung mạo của Ðức Piô XII đã được đưa ra tranh luận sôi nổi. "Huyền Thoại Ðen" đã mô tả Ðức Piô XII như là kẻ chiều theo hành động của chủ thuyết Ðức quốc xã, và không quan tâm đến số phận của những người do thái, nạn nhân của cuộc bách hại. "Huyền thoại đen này" đã bỏ quên hoàn toàn giáo huấn phi thường của Ðức Piô XII, vị giáo hoàng tiên phong của Công Ðồng Vaticanô II. Ðức Hồng Y Bertone đã cảnh báo như sau: "Cần phải tránh lỗi lầm to lớn nhất của một nhà nghiên cứu lịch sử: đó là lỗi lầm của chủ thuyết "lộn thời gian", xét đoán thực tại thời của Ðức Piô XII, với đôi mắt và tâm thức của thời nay."

Ðức Hồng Y Bertone cũng đã nhắc đến "cuôc đời thánh thiện" của Ðức Piô XII, và gợi lại "công việc bác ái" ngài đã thực hiện, như ra lệnh mở rộng cửa các đại chủng viện và các học viện các dòng tu để tiếp đón những người tị nạn và những kẻ bị bách hại và tiếp cứu tất cả mọi người. Trong thời thế chiến, Ðức Piô XII đã trải qua một "thảm kịch nội tâm" to lớn và nghiêm trọng, do thái độ phải có trước những bách hại của chủ thuyết quốc xã. Ngài đã lên tiếng nhiều lần qua các Sứ Ðiệp Truyền Thanh, nhưng với một sự cẩn trọng. Vì thế, theo Ðức Hồng Y Bertone, người ta không thể tố cáo ngài có thái độ im lặng trước nạn diệt chủng do thái do chủ nghĩa quốc xã gây ra. Ðức Hồng Y Bertone đã quả quyết như sau: "Những hướng dẫn qua các sứ điệp truyền thanh, qua báo chí, qua con đường ngoại giao, của Ðức Piô XII, trong năm 1942, là rất rõ ràng. Ngài kêu gọi hãy hành động, chớ đừng chỉ than trách mà thôi. Và các giám mục, các linh mục, các tu sĩ và giáo dân, đã hiểu rõ tư tưởng của ngài và hiểu điều gì cần khẩn thiết làm ngay lúc đó".

Ðức Hồng Y Bertone cũng đã ám chỉ đến nguồn tài liệu phong phú còn lưu giữ tại Văn Khố của Toà Thánh Vatican, nhưng chưa được mở ra cho công chúng. Hiện nay, Văn Khố Vatican chỉ mới mở ra cho công chúng đến cuối triều giáo hoàng Piô XI mà thôi, nghĩa là đến cuối năm 1939. Ðức Piô XI đã hướng dẫn giáo hội công giáo từ năm 1922 đến năm 1939. Hy vọng sẽ mau đến ngày nguồn tài liệu phong phú tại Văn Khố Vatican về Ðức Piô XII được mở ra cho công chúng tham khảo, để xoá tan nhiều hiểu lầm còn đang tranh luận.