Anna Ashkova của tạp chí Aleteia, ngày 2 tháng 10, 2026, đã tiếp xúc với đạo diễn nghệ thuật của buổi canh thức dành cho giới trẻ Pháp cùng Đức Giáo Hoàng Leo XIV để biết đôi điều về công việc đồ sộ khi biến một sân vận động thành nơi cầu nguyện.
Cô cho rằng: Những người theo dõi chuyến thăm Pháp của Đức Giáo Hoàng Leo đã rất thích thú, thậm chí ngạc nhiên, khi thấy Paris vẫn giữ được vẻ đẹp thanh lịch đầy ấn tượng ngay cả trong những sự kiện quy mô lớn. Nổi bật nhất trong số đó là buổi canh thức dành cho giới trẻ; sự kiện này đã kể lại câu chuyện lịch sử nước Pháp thông qua hình ảnh các vị thánh tiêu biểu.
Sân vận động Stade de France chưa bao giờ mang dáng dấp của một thánh đường rõ nét đến thế. Vào ngày 25 tháng 9, khoảng 80,000 người trẻ đã quy tụ tại đây cùng Đức Giáo Hoàng Leo XIV để tham dự buổi canh thức, nơi mà sự dàn dựng công phu đã nhường chỗ cho bầu không khí cầu nguyện sâu lắng. Đứng sau sự chuyển đổi ngoạn mục này là một người đàn ông 33 tuổi: Jean-Baptiste Darantière, người đã lên ý tưởng và dàn dựng chương trình.
Darantière đã chia sẻ với Aleteia về sự kiện quy mô lớn này. Anh giải thích những lựa chọn định hướng cho việc dàn dựng và kể lại vô số tình huống bất ngờ nảy sinh trong quá trình chuẩn bị cũng như ngay trong đêm diễn ra sự kiện. Bài phỏng vấn đã được biên tập lại để đảm bảo độ dài và sự rõ ràng.
Một ô cửa kính màu sống động
Aleteia: Anh là người phụ trách chỉ đạo nghệ thuật và dàn dựng buổi canh thức quy mô lớn tại Stade de France, nơi quy tụ 80,000 người trẻ cùng Đức Giáo Hoàng Leo XIV. Anh được mời thực hiện nhiệm vụ này khi nào, và anh đã bắt đầu công việc ra sao trước một quy mô lớn cùng thời gian gấp rút như vậy?
Jean-Baptiste Darantière: Khi Tổng Giáo phận Paris đề nghị tôi phụ trách chỉ đạo nghệ thuật và dàn dựng buổi canh thức cho giới trẻ tại Stade de France, tôi bắt đầu bằng việc suy nghĩ xem làm thế nào để thánh hóa không gian này, biến nó thành nơi thích hợp cho việc cầu nguyện. Rất nhanh chóng, một ý tưởng lóe lên trong tôi: biến Stade de France thành một "thánh đường lộ thiên". Khi đó, mối liên hệ với cửa sổ hoa hồng của Nhà thờ Đức Bà Paris (Notre Dame de Paris) hiện lên thật rõ ràng.
Mười tháng trước đó, tôi đã phụ trách dàn dựng nghệ thuật cho Đại hội Truyền giáo (Mission Congress) tại Bercy. Chính tại đây, tôi đã biết đến WePixArena – một công nghệ sử dụng điện thoại di động của người tham dự để tạo hiệu ứng ánh sáng hoặc hiển thị thông điệp. Trải nghiệm này đã khơi dậy ý tưởng về một ô cửa kính màu sống động. Chúng tôi muốn sắp xếp khán giả trên sân vận động tựa như những mảnh kính, để mỗi người trẻ trở thành một mảng màu, và cùng nhau, họ tạo nên một tác phẩm nghệ thuật. Đó chính là điểm khởi đầu cho toàn bộ công việc của tôi.
Những vị thánh cho thời đại chúng ta
Anh đã chọn dành một phần quan trọng của sự kiện để tôn vinh các vị thánh nước Pháp và di sản Kitô giáo của đất nước này. Anh lấy cảm hứng từ đâu và đã xây dựng mạch chuyện cho buổi canh thức như thế nào?
Ban chỉ đạo muốn đề xuất một chương trình lấy các vị thánh nước Pháp làm trọng tâm. Với tôi, thách thức đặt ra là phải tạo ra một điều gì đó vừa ấn tượng vừa mang đậm chiều sâu tâm linh trong một không gian vốn dĩ không mang tính tâm linh. Chúng tôi thực hiện chương trình này trước sự hiện diện của người đứng đầu Giáo Hội Công Giáo và 80,000 người trẻ đại diện cho sự đa dạng của Giáo hội. Tôi phải hình dung ra một ý tưởng có khả năng gắn kết tất cả mọi người, dù mỗi cá nhân đều mang theo những kỳ vọng, niềm tin, sự nhạy cảm và thị hiếu riêng biệt.
Những nhân vật duy nhất thực sự có khả năng chạm đến trái tim mọi người và gắn kết chúng tôi lại với nhau chính là các vị thánh nước Pháp, bởi họ là những người chỉ lối cho chúng ta. Vào thời đại của mình, họ đều đã trải qua những thử thách vô cùng cam go, bao gồm chiến tranh, biến động xã hội, khủng hoảng và sự bách hại. Những thực tế đó vẫn phản chiếu những gì người trẻ đang trải qua ngày nay, dù là dưới những hình thức khác và trong bối cảnh hiện đại.
Anh đã chọn các vị thánh nào để làm nổi bật trong chương trình?
Jean-Baptiste: Trong các cuộc thảo luận ban đầu, nhiều vị thánh – cả những vị nổi tiếng lẫn những vị ít được biết đến hơn – đã được đề xuất. Tôi hiểu rằng điều cốt yếu là mọi người đều cảm thấy mình được đại diện và không có vị thánh nào làm lu mờ vị thánh khác. Đó là lúc ý tưởng về cách tiếp cận theo trình tự thời gian ra đời. Nó cho phép chúng tôi kể lại lịch sử Giáo hội tại Pháp qua lăng kính của những người đã làm nên lịch sử ấy: các vị thánh.
Bước vào sự thinh lặng
Anh đã có một lựa chọn đầy ấn tượng khi giới thiệu chính các vị thánh thông qua thánh tích của họ. Ý tưởng này đã hình thành như thế nào? Sự hiện diện hữu hình, chân thực của họ đã mang lại điều gì cho câu chuyện mà anh muốn truyền tải?
Jean-Baptiste: Vì nhiều lý do, chúng tôi không thể tổ chức chầu Thánh Thể. Điều đó đặt ra câu hỏi: làm thế nào để tạo ra một sự chuyển động mang tính thiêng liêng, thánh thiêng và đủ sâu sắc để dẫn dắt mọi người cùng hiệp ý cầu nguyện với Đức Giáo Hoàng.
Việc để Đức Giáo Hoàng Leo XIV chỉ cầu nguyện trước cây Thánh giá—dù cây Thánh giá đó có đẹp đẽ đến đâu—dường như vẫn chưa đủ. Ngay từ đầu, chúng tôi đã đối diện với một thách thức to lớn: làm sao để 80,000 người trẻ thực sự bước vào khoảnh khắc thinh lặng. Chính từ đó, ý tưởng sử dụng một thánh tích mang đủ ý nghĩa tâm linh và cảm xúc để tạo nên bầu không khí đó.
Ban đầu, tôi nghĩ đến Mão Gai Thánh, nhưng Đức Giáo Hoàng đã tôn kính thánh tích này trong giờ Kinh Chiều được truyền hình trực tiếp. Rất nhanh sau đó, Áo Thánh của Chúa Kitô trở thành lựa chọn hiển nhiên. Khi có được thánh tích phi thường này của Chúa Kitô, và biết rằng Đấng Kế vị Thánh Phêrô sẽ đến cầu nguyện trước Người, tôi nhận ra mình cần phải quy tụ đoàn rước các vị thánh vây quanh Đấng mà họ đã hiến dâng cả cuộc đời mình.
Khung cảnh ấy mang sức mạnh tâm linh to lớn, nhưng đối với tôi, nó cũng vô cùng ngoạn mục xét về câu chuyện mà nó truyền tải. Nó tạo nên một bức tranh sống động vừa mang tính tâm linh, vừa đầy xúc động và ấn tượng; và ở góc độ bản thân, chính khung cảnh ấy đã là một lời cầu nguyện.
Hơn nữa, nó còn nối dài sợi chỉ xuyên suốt của chương trình là sự tôn vinh các vị thánh. Xét về mặt tâm linh, sự hiện diện của họ thực sự đã nâng tầm chương trình và chuyển hóa nó thành một lời cầu nguyện.
Một quá trình chuẩn bị giống như một cuộc chạy đua marathon
80,000 khán giả tại sân vận động Stade de France đã bị chinh phục bởi buổi canh thức. Tuy nhiên, ở hậu trường, chắc hẳn đã có những sự cố bất ngờ, những khoảnh khắc hoài nghi, những trở ngại nhỏ và cả những bất ngờ tuyệt vời. Điều gì đọng lại sâu sắc nhất trong tâm trí anh khi nhìn lại mọi chuyện đã diễn ra trước và trong buổi tối hôm đó?
Jean-Baptiste: Điều đầu tiên tôi nghĩ đến là cảm giác nhẹ nhõm tột độ, nhưng cũng là lòng biết ơn sâu sắc đối với chương trình này, bởi thành công của nó là điều không hề chắc chắn ngay từ đầu.
Cụ thể là, chúng tôi chỉ có đúng một ngày tổng duyệt vào thứ Bảy tuần trước đó với sự tham gia của 450 người thực hiện chương trình. Chúng tôi cũng phải hoàn tất việc thử và chỉnh sửa trang phục cho 450 người ngay trong buổi chiều hôm ấy. Đó thực sự là một cuộc chạy đua marathon đầy cam go.
Cũng cần lưu ý rằng toàn bộ phần âm nhạc đều được biểu diễn trực tiếp. Ngày nay, trong lĩnh vực sản xuất truyền hình, điều này gần như chưa từng có tiền lệ. Thông thường, khi chơi nhạc sống, người ta vẫn chuẩn bị sẵn một bản thu âm dự phòng để nhạc có thể tiếp tục vang lên nếu nhạc công mắc lỗi. Còn ở đây, chúng tôi chưa bao giờ có cơ hội tập luyện cùng dàn nhạc và dàn hợp xướng. Chúng tôi cũng không thể thu âm nhạc trước. Nếu dàn nhạc hoặc các ca đoàn bị chậm nhịp hoặc nhanh hơn so với phần lời dẫn được thu âm sẵn, thì toàn bộ buổi biểu diễn đã có thể bị hỏng.
Thế nhưng, mọi thứ đã diễn ra hoàn hảo. Thật sự vô cùng tuyệt vời.
Những bất ngờ thú vị
Tất nhiên là có những tình huống không lường trước, nhưng đó lại là những điều rất vui. Ví dụ, vào phút chót, nhóm của tôi được thông báo rằng các quan chức Vatican cho biết Đức Giáo Hoàng muốn chào đám đông và đi ra sân khấu chính. Chỉ trong vòng ba hoặc bốn phút, chúng tôi phải âm thầm điều động một đội ngũ kỹ thuật viên để đảm bảo an ninh khu vực và di chuyển hàng chục rào chắn đi một quãng đường gần 300 mét (khoảng 1,000 feet), tạo lối đi cho Đức Giáo Hoàng bước ra từ giữa, lên sân khấu và chào khán giả.
Đó là một quyết định hoàn toàn ngẫu hứng từ phía ngài, và rõ ràng đó là một trong những hình ảnh đáng nhớ nhất của buổi canh thức: Đức Giáo Hoàng đứng trên sân khấu đó, được bao quanh bởi một đám đông khổng lồ. Cảm giác thật sự kỳ diệu!
Đáp lại cơn khát tâm linh
Nhìn lại sự kiện này, anh lý giải thế nào về phản ứng nồng nhiệt vượt xa phạm vi 80,000 bạn trẻ có mặt tại sân vận động Stade de France?
Jean-Baptiste: Tôi vô cùng xúc động trước phản ứng của những người tham dự, không chỉ từ khắp nước Pháp mà còn từ quốc tế. Tôi đã nhận được hàng trăm tin nhắn kể từ thứ Sáu. Điều đó chứng tỏ rằng sự kiện này đã chạm đến một điều gì đó sâu sắc hơn nhiều so với một màn trình diễn nghệ thuật đơn thuần nhằm chào đón Đức Giáo Hoàng.
Tôi nghĩ có nhiều yếu tố góp phần vào điều này. Ngày nay, mọi người có khao khát mãnh liệt muốn khám phá hoặc khám phá lại những nhân vật vĩ đại đã định hình nên lịch sử Giáo hội. Họ cũng đang tìm kiếm câu trả lời cho những vấn đề mà giới trẻ ngày nay đang trăn trở. Chương trình đã khơi dậy và đáp ứng những mong mỏi đó.
Rõ ràng, thành công này không hoàn toàn do công sức của riêng tôi. Tối hôm đó, tôi chỉ là một mắt xích nhỏ trong guồng quay chung. Tôi rất hạnh phúc khi được trở thành một công cụ hữu ích trong tay của Chúa Quan phòng. Chính ân sủng đã làm nên vẻ đẹp trọn vẹn cho buổi tối hôm ấy.