Ngày Thứ Bảy mùng 3 tháng 5/2003: ĐTC đến thủ đô Madrid và cuộc gặp gỡ với giới trẻ tối thứ bảy.

“Hỡi đất nước Tây Ban Nha, Bình An ở cùng Ngươi!” Đó là lời chào đầu tiên của ĐTC Gioan Phaolô II, khi đặt chân xuống phi trường thủ đô Madrid, vào trưa thứ bảy ngày 3 tháng 5/2003, khởi đầu chuyến viếng thăm lần thứ năm tại Tây Ban Nha.

Chuyến viếng thăm lần thứ I vào năm 1982, nhân dịp mừng kỷ niệm 400 năm Thánh Nữ Têrêsa qua đời. Lần thứ hai là vào năm 1984, và chỉ dừng thăm tại thành phố Saragozza, để quỳ cầu nguyện dưới chân đức nữ đồng trinh Maria, dưới tước hiệu Đức Bà của Pilar, bổn mạng của đất nuớc Tây Ban Nha. Chuyến viếng thăm lần thứ ba vào năm 1989, nhân ngày quốc tế giới trẻ lần thứ tư, được tổ chức tại thành phố Santiago de Compostella. Chuyến viếng thăm lần thứ 4, vào năm 1993, là để tham dự Đại Hội Thánh Thể được tổ chức tại Seviglia. Và lần thứ năm, trong vòng 36 tiếng đồng hồ, từ trưa thứ bảy mùng 3 tháng 5/2003, đến chiều Chúa Nhật mùng 4 tháng 5/2003, để phong hiển thánh cho Năm Vị Chân Phuớc, gồm hai linh mục và ba nữ tu.

Lời cầu chúc của ĐTC: ”Bình an cho Tây Ban Nha!” nhắc lại lời chào chúc của Chúa Phục Sinh cho các môn đệ: “Bình an cho chúng con!” cách đây gần 2,000 năm, trong phòng tiệc ly ở Giêrusalem. Lời chào chúc đã trở thành tiếng nói của Hy Vọng và là dấu chỉ đặc biệt cho cộng đoàn Đất Nước Tây Ban Nha, cao cả và đáng mến!

“Tôi xin cầu chúc cho mọi người được sự bình an mà chỉ một mình Thiên Chúa, nhờ qua Chúa Giêsu Kitô, mới có thể ban cho; Hoà bình là công việc của công bằng, của sự thật, của tình thuơng yêu và tình liên đới. Đây là Hoà bình mà các dân tộc có thể được hưởng, chỉ khi nào họ tuân giữ những đòi buộc của Luật Chúa; đây là hoà bình làm cho con người và các dân tộc cảm thấy mình là anh chị em với nhau”. Dân chúng đã vỗ tay hoan hô ĐTC cách nồng nhiệt khi nghe những lời trên. Các bạn trẻ hiện diện, thì hô to khẩu hiệu: “Gioan Phaolô, mọi người đều yêu mến Cha!” hoặc: “Hoan Hô Đức Thánh Cha!”

Ra đón ĐTC tại Phi Trường quốc tế, có Vua Juan Carlos và hoàng hậu Sofia, ông thủ tướng Tây Ban Nha, các nhân vật chính trị, ngọai giao đoàn, quý Đức HY và Giám Mục Tây Ban Nha, Đức Sứ Thần Toà Thánh.

Ngỏ lời chào mừng ĐTC, Vua Juan Carlos gọi ĐTC là “người bảo vệ không mệt mỏi cho những công cuộc cao cả nhất”.

Đáp lời chào mừng của Vua Juan Carlos, ĐTC đã nhấn mạnh sự hiện diện của cộng đoàn công giáo tại đất nước Tây Ban Nha trong gần hai ngàn năm qua, và đã làm chứng biết bao lần cho tình yêu đối với Thiên Chúa và anh chị em, cũng như làm chứng cho lòng trung thành với Giáo hội và Đức Giáo Hoàng. ĐTC chào và cám ơn mọi người đã đến chào đón ngài tại Phi Trường, và nhấn mạnh đến biến cố cao điểm của chuyến viếng thăm, là lễ phong thánh cho năm người con của đất nước Tây Ban Nha, những vị đã biết nghe theo lời mời gọi của Chúa Giêsu Kitô: “Chúng con hãy làm chứng cho Thầy!” ĐTC nói như sau:

“Trong giây phút lịch sử nầy, các vị tân hiển thánh là ánh sáng cho đường đời chúng ta, giúp chúng ta sống đức tin cách can đảm, củng cố tình thương chúng ta đối với anh chị em và giúp chúng ta tiếp tục trong niềm hy vọng hoàn thành việc xây dựng một xã hội dựa trên sự chung sống an bình và trên việc nâng cao phẩm vị người dân trên bình diện nhân bản và luân lý. Tôi chú ý theo dõi những thăng trầm của đất nuớc Tây Ban Nha. Tôi vui mừng vì tiến bộ của đất nước, mang lại ấm no cho mọi người dân. Tiến trình phát triển của một quốc gia cần được thiết lập trên những giá trị đích thực và thường hằng, nhắm phục vụ lợi ích của mọi người, chủ thể của những quyền lợi và bổn phận, ngay từ giây phút đầu tiên của cuộc đời trong gia đình, và trong những giai đoạn kế tiếp của việc hội nhập và tham dự vào trong sinh hoạt xã hội”.

ĐTC cũng nhắc đến biến cố ngài gặp giới trẻ Tây Ban Nha vào ngay chiều thứ bảy 3/05/2003. ĐTC gọi những người trẻ là những kẻ chủ động của thời đại mới. ĐTC nói: “Tôi tin tưởng hoàn toàn nơi giới trẻ, và tôi tin chắc rằng các bạn trẻ không bao giờ muốn gây thất vọng cho Thiên Chúa, cho Giáo Hội và cho xã hội mà họ thuộc về”.

Ý tuởng cuối cùng được ĐTC trình bày trong diễn văn đáp từ ngay tại Phi Trường, là vai trò của Tây Ban Nha trong một Âu Châu hiệp nhất. ĐTC đã nói như sau:

“Trong những giây phút có tính cách quyết định nầy cho việc củng cố sự hiệp nhất Âu Châu, tôi muốn nhắc lại đây những lời mà tôi đã nói lên tại Santiago de Compostella, khi kết thúc chuyến viếng thăm đầu tiên của tôi tại Tây Ban Nha, tháng 11 năm 1982. Tại đó, tôi đã hết lòng thương mến nói lời khuyến khích Âu Châu, vừa nhắc cho Âu Châu nhớ lại những gốc rễ kitô phong phú và đã trổ sinh nhiều hoa trái tốt; đó là những lời như sau: “Hỡi Âu Châu, hãy gặp lại chính mình. Hãy sống đúng thực thể mình... hãy làm sống lại những gốc rễ của mình”. Tôi tin chắc rằng Tây Ban Nha sẽ mang đến phần gia tài phong phú trên bình diện văn hoá và lịch sử, từ những gốc rễ công giáo và những giá trị riêng, để giúp cho Âu Châu được hoà hiệp với nhau; Một âu châu, đang đi tìm, từ những đa biệt về văn hoá, (đi tìm) sự hiệp nhất được thiết lập trên những tiêu chuẩn và nguyên tắc trong đó điều thiện hảo toàn diện của người dân được thắng thế trên mọi sự khác, vừa tôn trọng thực thể riêng của những quốc gia thành viên. Tôi khẩn cầu cùng Thiên Chúa ban cho Tây Ban Nha và cho toàn thế giới một nền hoà bình phong phú, vững chắc và lâu dài, cũng như ban cho một sự chung sống trong hiệp nhất, giữa sự khác biệt kỳ diệu của các dân tộc và các thành phố.”

Rời Phi Trường, ĐTC về Toà Sứ Thần Toà Thánh để nghỉ đôi chút, trước khi tiếp riêng Thủ Tướng Tây Ban Nha, Ông Jose Maria Aznar, một nhân vật chính trị thủ cựu, thiên hữu, và đã ủng hộ lập trường của Hoa Kỳ trong cuộc chiến tại Iraq.

Vì chỉ ba ngày sau khi kết thúc chuyến viếng thăm của ĐTC, thì được bắt đầu cuộc vận động bầu cử cho những cuộc bỏ phiếu bầu các chức vụ Tỉnh, Thị trưởng tại Tây Ban Nha, nên phe đối lập với chính phủ đang tìm mọi cách để tuyên truyền, cho rằng nhóm của mình có lập trường gần với lập trường của Đức Gioan Phaolô II, mà họ gọi là “vị giáo hoàng của Hoà Bình”.

Nhật báo El Mundo (thế giới) trong các bài xã luận, thường nhắc đến lập luận cho rằng “Giáo Hội lo sợ việc chính trị hoá chuyến viếng thăm của ĐTC trong giai đọan sắp có cuộc tranh cử nầy. Ngày bầu cử đã được quyết định vào ngày 25 tháng 5/2003. Vì thế Hội Đồng Giám Mục Tây ban Nha đã lên tiếng nhắc nhở rằng Đức Gioan Phaolô II đến thăm Tây Ban Nha, chỉ với mục đích mục vụ mà thôi. Nhưng vì ĐTC là vị nguyên thủ của một quốc gia là Vatican, nên ngài phải gặp gỡ với vị đứng đầu chính phủ của quốc gia Tây Ban Nha. Để không gây phiền phức nhiều, ĐTC cũng gặp vị lãnh đạo phe đối lập thiên tả, vào sáng Chúa Nhật 4/05/2003.

Biến cố cuối cùng của ngày Thứ Bảy, là cuộc gặp gỡ của ĐTC với giới trẻ Tây Ban Nha, tại Căn Cứ Không Quân “CUATRO VIENTOS” nằm ở ngọai ô thủ đô Madrid. Dù mệt, nhưng ĐTC luôn luôn như trẻ lại mỗi lần gặp các bạn trẻ. Bầu khí tại nơi gặp gỡ là như một lễ hội lớn. Số bạn trẻ tham dự vượt cao hơn con số được dự trù trước. Hơn 600,000 bạn trẻ. Và nổi bật trong những bạn trẻ, có sự diện diện của Hoàng Tử được chỉ định nối ngôi Vua Juan Carlos, là Hoàng tử Felipe, và hai chị em của hoàng tử là công chúa Elena và công chúa Cristina. Chương trình gặp gỡ được chia ra làm hai phần, phần ca nhạc giải trí và phần tôn giáo để đối thọai và lắng nghe ĐTC.

Các danh ca của nhóm Diego Torres từ Argentina cũng đã có gặp, và một ca đoàn gồm 250 ca viên trẻ. Ca Sĩ Nina Patori, nổi tiếng của vùng Andalusia của Tây Ban Nha trình diễn bài ca “Ave Maria”.

Để được có chổ trong Căn Cứ Không Quân, nhiều bạn trẻ đã phải đến sớm và chờ đợi dưới nắng mặt trời trong vòng nhiều tiếng đồng hồ. Trong khi chờ đợi ĐTC đến, các nhóm trẻ múa hát vui đùa với nhau. Những câu hát bộc phát như: “Gioan Phaolô, Ngài là anh hùng, chúng con yêu mến ngài!” hay câu hát: “Chúng con thấy ngài, chúng con cảm nghiệm được điều nầy: ngài hiện diện nơi đây!” Khi ĐTC xuất hiện, các bạn trẻ hoan hô chào mừng ngài càng nồng nhiệt hơn nữa! Họ vỗ tay hoan hô ĐTC nhiều lần trong bài diễn văn. Với giọng đầy cương quyết, ĐTC kêu gọi các bạn trẻ hãy “đáp lại bạo lực mù quánq và sự thù hận con người bằng sức mạnh của tình thuơng”.

ĐTC nói thêm như sau:

“Tất cả chúng ta biết rằng hoà bình trước hết là hồng ân của Thiên Chúa... và chúng ta cần phải khẩn thiết cầu nguyện cho Hoà Bình... Chúng con hãy đề phòng mọi hình thức quốc gia chủ nghĩa, chủng tộc chủ nghĩa và sự bất bao dung. Chúng con hãy xác tín điều nầy là người ta nên đề nghị các tư tưởng của mình, chớ đừng bao giờ áp đặt tư tưởng của mình cho kẻ khác.”

Thỉnh thoảng, trong khi đọc diễn văn, ĐTC cũng tự phát nói vài lời đùa vui với các bạn trẻ. Ngài bất ngờ hỏi: Chúng con có biết Đức Giáo Hoàng nầy đã bao nhiêu tuổi rồi không? Các bạn trẻ gần như đồng thanh trả lời : “Gần 83 tuổi”. Ngày 18 tháng 5 năm 2003, ĐTC sẽ mừng sinh nhật thứ 83. Và ĐTC nói đùa thêm rằng: “Cha còn trẻ mới 83 tuổi thôi!” Và các bạn trẻ hoan hô vang dội hưởng ứng câu trả lời của ĐTC.

Chúng tôi sẽ nói thêm về nội dung bài diễn văn của ĐTC cho giới trẻ, trong chương trình phát thanh kỳ sau. Hôm nay, để kết thúc bài tường thuật về các biến cố của chiều thứ bảy 3/05/2003, chúng tôi xin được nhắc qua vài chi tiết về tình hình Giáo Hội Công Giáo tại Tây Ban Nha hiện nay.

Các Giám Mục Tây Ban Nha đã thực hiện nhiều chương trình chuẩn bị sao cho chuyến viếng thăm của ĐTC mang lại những hậu quả tích cực trên nếp sống của các tín hữu. Mặc dù 94% dân số Tây Ban Nha là Công giáo, nhưng số ơn gọi và số tín hữu còn đến Nhà Thờ, từ 10 năm qua, luôn càng ngày càng giảm xuống, đến mức độ gây lo ngại. Hàng giáo sĩ càng ngày càng cao tuổi. Hạng tuổi trung bình của hàng giáo sĩ Tây Ban Nha hiện nay là 60. Tuy nhiên, điểm tích cực là Giáo Hội Công Giáo Tây Ban Nha có con số các thừa sai nước ngoài đông nhất, hơn 1,000 linh mục Tây Ban Nha đang làm việc truyền giáo ở nuớc ngoài. Giáo Hội Công Giáo Tây Ban Nha được chia làm 13 giáo tỉnh, không kể TGP Barcelonna, trực thuộc quyền Toà Thánh. Hàng giám mục gồm có 80 vị. Vị chủ tịch Hội Đồng Giám Mục hiện nay là ĐHY Antonio Maria Rouco Varela, TGM Madrid. Linh mục triều khoảng 20 ngàn, các nữ tu là 58,400 và nam tu sĩ 5,326. Giáo Hội Công Giáo Tây Ban Nha có 112 đại chủng viện với con số 3,637 chủng sinh. Giáo Hội Công Giáo Tây Ban Nha cũng rất dấn thân trong lãnh vực xã hội, với hằng trăm trung tâm tiếp nhận những anh chị em tàn tật, những bệnh nhân kinh niên, những người cao tuổi. Trong lãnh vực giáo dục, Giáo Hội Công Giáo Tây Ban Nha có hơn 2,000 vườn trẻ, hơn 5,000 trường tiểu học và trung học với gần 1 triệu 300 ngàn học sinh; Giáo Hội Công Giáo Tây Ban Nha có 6 đại học Công giáo, 11 học viện cấp đại học, và 7 trường kỹ thuật cao cấp. Chương trình mục vụ của Giáo Hội Công Giáo Tây Ban Nha đang nhắm vào ưu tiên đương đầu với nạn trần tục hoá và những hậu quả của hiện tượng nầy như việc lỏng lẻo thông truyền đức tin cho thế hệ trẻ, việc giảm sút ơn goi linh mục và tu sĩ, sự khô khan nghèo nàn trong sinh họat phụng vụ và bí tích của vài cộng đoàn. Tuy nhiên, Trước những vấn đề như vừa kể, đường hướng Mục Vụ của Hội Đồng Giám Mục Tây Ban Nha không phải là đường hướng “đành chịu vậy”, nhưng là một đường hướng tích cực hy vọng.