Thách đố về việc đào luyện Lương Tâm để thành Công Dân Chân Chính

Tài liệu ngắn này được dịch theo bản tóm lược chính thức về suy tư của Hội Đồng Giám Mục Hoa Kỳ Đào Luyện Lương Tâm để thành Công Dân Chân Chính (www.faithfulcitizenship.org). Đây bổ túc giáo huấn của các giám mục giáo phận và tiểu bang, được Đức Ông David J. Malloy, STD là Tổng Thư Ký HĐGMHK ký tên, và ấn hành bởi HĐGMHK vào ngày 24 tháng 11, năm 2007



Quốc gia chúng ta đang phải đương đầu với những thách đố về chính trị đòi hỏi phải có những chọn lựa về luân lý khẩn cấp. Chúng ta là một dân tộc đang có chiến tranh, với tất cả những giá phải trả về nhân mạng của nó; một quốc gia đang bị chia rẽ vì mầu da và chủng tộc; một dân tộc của người di dân đang vật lộn với vấn đề di cư. Chúng ta là một xã hội giàu mạnh mà lại có nhiều người đang sống trong cảnh khó nghèo; là một phần của cộng đồng thế giới đang phải đương đầu với nạn khủng bố và chạm trán với những đe dọa cấp bách đối với môi sinh của mình; là một nền văn hóa được xây dựng trên các gia đình, mà lại có những người hiện nay đang đặt câu hỏi về giá trị của hôn nhân và đời sống gia đình. Chúng ta tự hào là ủng hộ nhân quyền, nhưng lại không bảo vệ nổi cả quyền sống căn bản, đặc biệt là của những trẻ em chưa sanh ra.

Chúng tôi là các giám mục đang tìm cách giúp đỡ người Công Giáo đào luyện lương tâm của họ cho phù hợp với chân lý, ngõ hầu họ có thể có những chọn lựa về luân lý đúng đắn nhờ việc đưa ra những thách đố này. Chúng tôi không bảo người Công Giáo phải bầu cử thế nào. Nhiệm vụ quyết định về những chọn lựa chính trị là nhiệm vụ của mỗi người và lương tâm được đào luyện đúng đắn của người ấy.



Nhiệm vụ của Hội Thánh phải tham gia vào việc hình thành căn tính luân lý của xã hội là một đòi buộc của Đức Tin chúng ta, là một phần của sứ vụ mà Đức Chúa Giêsu Kitô đã trao phó cho chúng ta. Đức tin giúp chúng ta thấy rõ ràng hơn về chân lý sự sống và phẩm giá con người mà chúng ta cũng hiểu qua lý trí. Là những người có cả Đức Tin lẫn lý trí, người Công Giáo được Thiên Chúa mời gọi để đem chân lý vào đời sống chính trị và thực thi mệnh lệnh của Đức Kitô là “hãy yêu thương nhau” (Ga 13:34). Theo ĐTC Bênêđictô XVI thì “đức ái phải làm cho toàn thể đời sống người tín hữu giáo dân được sinh động và như thế cũng làm cho đời sống chính trị của họ được sinh động, được sống như một ‘đức ái xã hội’” (Deus Caritas Est, số 29).

Hiến Pháp của nước Hoa Kỳ bảo vệ quyền tham gia và lên tiếng của cá nhân tín hữu cùng của các tổ chức tôn giáo, mà chính phủ không được quyền can thiệp, thiên vị, hay kỳ thị. Dân luật phải nhìn nhận và bảo vệ quyền cùng nhiệm vụ tham gia vào xã hội của Hội Thánh mà không phải chối bỏ những xác tín chính về luân lý của mình. Truyền thống đa nguyên của dân tộc chúng ta được bồi dưỡng, chứ không bị đe dọa, khi các nhóm tôn giáo và những người có tín ngưỡng đưa những xác tín của họ vào đời sống công cộng. Cộng đồng Công Giáo đem vào cuộc đối thoại chính trị một khuôn mẫu luân lý và kinh nghiệm rộng rãi trong việc phục vụ những người thiếu thốn.



Theo truyền thống Công Giáo, làm công dân có trách nhiệm là một nhân đức, và tham gia vào đời sống chính trị là một nhiệm vụ luân lý. Là người Công Giáo, chúng ta phải được hướng dẫn bởi những xác tín về luân lý của mình hơn là những ràng buộc đối với một đảng phái chính trị hoặc những nhóm tư lợi. Trong hoàn cảnh hiện nay, người Công Giáo có thể cảm thấy bị mất quyền về chính trị, khi cảm thấy rằng không có đảng nào hoặc rất ít ứng cử viên hoàn toàn chia sẻ quyết tâm bảo vệ sự sống và phẩm giá con người của mình. Các tín hữu Công Giáo nam nữ cần phải hành động theo những nguyên tắc luân lý của Hội Thánh và phải dấn thân hơn nữa: ứng cử vào các chức vụ, hoạt động trong các đảng phái chính trị, và thông báo cho những vị đại diện dân cử biết những mối quan tâm của mình. Ngay cả những người không có thể bầu cử cũng phải lên tiếng về những vấn đề ảnh hưởng đến đời sống của họ và công ích.



Một Lương Tâm Được Đào Luyện Chu Đáo

Hội Thánh chuẩn bị cho các phần tử của mình để trình bày những vấn đề chính trị bằng cách giúp họ phát triển một lương tâm được đào luyện chu đáo. “Lương tâm là một phán quyết của lý trí mà trong đó con người nhận ra đặc tính luân lý của một hành động cụ thể…. [Mọi người] đều bắt buộc phải trung thành tuân theo những gì mà mình biết là công bằng và đúng” (GLCG, số 1778). Chúng ta là những người Công Giáo có nhiệm vụ suốt đời đào luyện lương tâm mình cho phù hợp với lý trí, được soi sáng bởi giáo huấn của Đức Kitô như được truyền lại cho chúng ta qua Hội Thánh.

Nhân Đức Khôn Ngoan

Hội Thánh cũng khuyến khích người Công Giáo vun trồng nhân đức khôn ngoan, là nhân đức giúp chúng ta “trong mọi hoàn cảnh nhận ra điều thiện đích thực và chọn lựa những phương thế tốt để đạt tới điều thiện ấy” (GLCG, số 1806). Đức khôn ngoan hình thành và thông tri cho khả năng của chúng ta để cân nhắc những chọn lựa khác nhau, ngõ hầu quyết định lựa chọn nào thích hợp nhất cho một hoàn cảnh đặc biệt nào đó, và hành động. Đức khôn ngoan phải được đi theo bằng đức can đảm là nhân đức mời gọi chúng ta hành động. Trong khi người Công Giáo tìm cách thăng tiến công ích, chúng ta phải phân tích cẩn thận những chính sách công cộng nào là vững chắc về luân lý. Một mục đích tốt không thể biện minh cho một phương tiện vô luân. Đôi khi người Công Giáo chọn những phương thức khác nhau để đáp ứng những vấn đề xã hội, nhưng chúng ta không thể khác nhau về nhiệm vụ bảo vệ sự sống và phẩm giá con người và giúp xây dựng một thế giới công bình và hòa bình bằng những phương tiện phù hợp với luân lý.

Làm Lành Lánh Dữ

Có những điều mà chúng ta không bao giờ được phép làm, dù là cá nhân hay xã hội, bởi vì những điều ấy luôn luôn không phù hợp với tình yêu đối với Thiên Chúa và những người lân cận. Chúng ta phải luôn luôn loại trừ và không bao giờ được ủng hộ những hành động tự bản chất là ác. Thí dụ cụ thể nhất là việc cố tình hủy diệt mạng sống con người qua việc phá thai. Việc hủy diệt những con người vô tội luôn luôn là sai về luân lý. Một hệ thống tư pháp cho phép người ta vi phạm quyền sống dựa vào lý do chọn lựa là một hệ thống sai lầm tận gốc.

Tương tự, những đe dọa trực tiếp đến giá trị của sự sống con người như giết chết êm dịu, sao người (human cloning), và nghiên cứu bằng cách hủy hoại phôi thai người cũng là những sự dữ tự bản chất mà chúng ta phải chống lại. Những vi phạm sự sống và phẩm giá con người khác như giệt chủng, tra tấn, kỳ thị chủng tộc, và nhắm đến những người không chiến đấu trong các hành động khủng bố hoặc chiến tranh, cũng không bao giờ có thể được biện minh. Không tôn trọng bất cứ mạng sống con người nào cũng làm giảm thiểu sự tôn trọng tất cả mọi mạng sống con người.

Là người Công Giáo chúng ta không phải là những cử tri cho một vấn đề duy nhất. Lập trường của một ứng cử viên về một vấn đề duy nhất không đủ đảm bảo cho việc ủng hộ của các cử tri. Nhưng lập trường của một ứng cử viên về một vấn đề liên quan đến một sự dữ tự bản chất, như ủng hộ việc phá thai hợp pháp hoặc cổ võ cho việc kỳ thị chủng tộc, có thể đưa các cử tri đến việc không ủng hộ ứng cử viên ấy cách chính đáng.

Việc chống lại những hành động ác tự bản chất cũng thúc đẩy chúng ta nhận ra nhiệm vụ tích cực của mình là đóng góp vào công ích và hành động trong sự đoàn kết với những người túng thiếu. Cả hai việc chống lại sự dữ và làm việc lành đều cần thiết. Như ĐTC Gioan Phaolô II đã nói, “sư kiện là chỉ có những giới răn tiêu cực bắt buộc phải theo luôn luôn và dưới mọi hoàn cảnh không có nghĩa là trong đời sống luân lý, những giới răn tiêu cực quan trọng hơn nhiệm vụ phải làm việc lành được đề ra bởi những mệnh lệnh tích cực” (Veritas Splendor, số 52). Quyền sống căn bản ngụ ý và liên kết với những quyền làm người khác để có được những điều tốt lành mà mọi người đều cần để sống và phát đạt – bao gồm thực phẩm, nhà ở, y tế và công việc làm có ý nghĩa. Việc sử dụng án tử hình, nạn đói, thiếu phương tiện ý tế và gia cư, buôn bán người, giá về nhân mạng và luân lý của chiến tranh, những chính sách di dân bất công là những vấn đề luân lý nặng nề thách đố lương tâm của chúng ta và đòi hỏi chúng ta hành động.

Những Chọn Lựa Luân Lý

Những quyết định về chính trị khó khăn đòi hỏi phải sử dụng một lương tâm được đào luyện chu đáo được trợ giúp bởi đức khôn ngoan. Việc sử dụng lương tâm luôn luôn bắt đầu bằng việc chống lại những chính sách vi phạm sự sống con người hay làm cho việc bảo vệ nó bị yếu đi. “Cho nên những người làm luật có nhiệm vụ trong lương tâm phải hành động để sửa chữa những luật lệ khiếm khuyết về luân lý, nếu không họ sẽ có tội cộng tác vào sự dữ và phạm tội chống lại công ích (Người Công Giáo trong Đời Sống Chính Trị, 2004).

Một khi mà những luật khiếm khuyết về luân lý đã được ban hành, cần phải có những phán đoán khôn ngoan để quyết định phải làm gì có thể được để phục hồi công lý – ngay cả từng phần hay từ từ - mà không bao giờ từ bỏ quyết đối với việc quyết tâm hoàn toàn bảo vệ sự sống của tất cả mọi người từ khi thụ thai đến lúc chết tự nhiên (Xem Evangelium Vitae, số 73).

Cũng cần những phán đoán khôn ngoan để quyết định cách tốt nhất ngõ hầu cổ động cho công ích trong những lãnh vực như gia cư, y tế, và di dân. Khi các nhà lãnh đạo Hội Thánh đưa ra phán quyết về cách áp dụng giáo huấn Công Giáo về những chính sách đặc biệt này, giáo huấn ấy không có cùng một quyền bắt buộc như những nguyên tắc luân lý phổ quát, nhưng không được coi thường nó như là một ý kiến về chính trị trong số những ý kiến khác. Những áp dụng luân lý này phải cung cấp dữ kiện cho lương tâm và hướng dẫn hành động của người Công Giáo.

HỘI THÁNH NÓI GÌ VỀ THUYẾT XÃ HỘI CÔNG GIÁO Ở NƠI CÔNG CỘNG? -

BẢY ĐỀ TÀI CHÍNH YẾU

Một đời sống đạo đức kiên định phải hướng dẫn tất cả mọi việc tham gia của người Công Giáo vào đời sống chính trị. Nền đạo đức Công Giáo này không bao giờ coi tất cả mọi vấn đề ngang hàng với nhau về luân lý hoặc rút gọn huấn Công Giáo vào một hay hai vấn đề. Giáo huấn này gắn liền với quyết tâm bảo vệ sự sống con người và các quyền khác của con người, từ khi thụ thai đến khi chết tự nhiên, trong nhiệm vụ căn bản phải tôn trọng phẩm giá của mọi người như là con cái Thiên Chúa.

Các cử tri Công Giáo phải dùng giáo huấn của Công Giáo để điều nghiên những lập trường của các ứng cử viên về những vấn đề và cũng phải kể đến sự liêm chính, triết lý, và thành tích của các ứng cử viên. Tất cả các công dân phải “nhìn vượt qua chính trị đảng phái, để phân tích những bài diễn văn thuyết phục khi tranh cử một cách kỹ lưỡng, và phải chọn người lãnh đạo của họ theo nguyên tắc, chứ không theo liên hệ đảng phái hay thuần túy vì tư lợi” (Sống Tin Mừng Sự Sống, số 33). Những đề tài của giáo huấn về Xã Hội Công Giáo cung cấp một mẫu mực về luân lý cho các quyết định trong đời sống công cộng.

Quyền Sống và Phẩm Giá Con Người

Sự sống con người là thánh thiêng. Tấn công trực tiếp vào những người vô tội không bao giờ được chấp nhận theo luân lý. Trong xã hội chúng ta, sự sống đang bị tấn công trực tiếp bởi việc phá thai, giết chết êm dịu, sao người, và hủy hoại phôi thai con người để nghiên cứu. Chúng ta phải luôn luôn chống lại những sự dữ tự bản chất ấy. Giáo huấn này cũng thúc đẩy chúng ta như những người Công Giáo phải chống lại nạn diệt chủng, tra tấn, chiến tranh bất công, và sử dụng án tử hình, cũng như phải theo đuổi hòa bình và giúp thắng vượt nạn nghèo đói, kỳ thị chủng tộc và những điều kiện khác làm mất giá trị của sự sống con người.

Kêu Gọi Gia Đình, Cộng Đồng và Sự Tham Gia

Gia đình, được đặt nền tảng trên hôn nhân giữa một người nam và một người nữ, là đơn vị căn bản của xã hội. Nơi nương náu này của việc tạo dựng và nuôi dưỡng con cái không thể được tái định nghĩa, bị hạ giá, hay coi thường. Nâng đỡ các gia đình phải là ưu tiên của các chính sách kinh tế và xã hội. Cách chúng ta tổ chức xã hội - về kinh tế và chính trị, về luật pháp và các chính sách công cộng - ảnh hưởng đến hạnh phúc của cá nhân và xã hội. Mọi người và mọi đoàn thể có quyền và có nhiệm vụ tham gia vào việc hình thành xã hội và cổ võ cho hạnh phúc của cá nhân và công ích.

Quyền Lợi và Nhiệm Vụ

Mọi con người đều có quyền sống, là quyền căn bản tạo ra mọi quyền khác. Mỗi người chúng ta có quyền tự do tôn giáo, là quyền làm cho chúng ta có thể sống và hành động theo phẩm giá mà Thiên Chúa ban cho chúng ta, cũng như quyền có được những điều cần thiết cho con người có giá trị - thực phẩm và chỗ ở, giáo dục và việc làm, y tế và gia cư. Kèm theo những quyền lợi này là các nhiệm vụ và trách nhiệm - đối với nhau, với gia đình chúng ta, và với xã hội lớn hơn.

Yêu Thương Người Nghèo và Cô Thế

Trong khi công ích bao gồm mọi người, những người thiếu thốn nhất cần phải được quan tâm đặc biệt. Một bài trắc nghiệm về luân lý đối với xã hội là việc chúng ta đối xử với những người yếu thế nhất trong chúng ta - những người chưa được sinh ra, những người đang đương đầu với tật nguyền và bệnh nan y, những người nghèo và những người sống bên lề xã hội.

Giá Trị của Việc Làm và Quyền Lợi Công Nhân

Kinh tế phải phục vụ người nghèo, không phải ngược lại. Công bằng về kinh tế đòi phải có công việc tốt với đồng lương công bằng để sống, cơ hội để được tình trạng hợp pháp cho nhân công di dân, và cơ hội để mọi người làm việc chung với nhau vì công ích qua việc lao động, làm chủ, kinh doanh, đầu tư, tham gia công đoàn, và những hình thức hoạt động kinh tế khác của mình.

Đoàn Kết

Chúng ta là một gia đình nhân loại, dù có khác nhau về dân tộc, giống dân, chủng tộc, kinh tế và lý tưởng thế nào đi nữa. Quyết tâm Công Giáo của chúng ta trong việc đoàn kết đòi chúng ta phải theo đuổi công lý, loại trừ kỳ thị chủng tộc, và chấm dứt nạn buôn người, bảo vệ quyền làm người, tìm kiếm hòa bình, và tránh sử dụng vũ lực trừ khi đó là giải pháp cuối cùng.

Chăm Sóc cho Tạo Vật của Thiên Chúa

Chăm sóc cho trái đất là nhiệm vụ của Đức Tin Công Giáo. Tất cả chúng ta đều được mời gọi để quản lý cách cẩn thận các tạo vật của Thiên Chúa và đảm bảo môi trường an toàn và hiếu khách cho những con người yếu đuối bây giờ và trong tương lai.



Dựa vào giáo huấn Công Giáo, chúng tôi, các giám mục mạnh mẽ nhắc lại lời mời gọi canh tân chính trị của chúng tôi dựa vào những nguyên tắc luân lý, là bảo vệ sự sống, nhu cầu của những người yếu thế, và việc theo đuổi công ích. Loại tham gia vào chính trị này phản ánh giáo huấn về xã hội của Hội Thánh chúng tôi và những truyền thống tốt đẹp nhất của dân tộc chúng ta.

Tham Khảo

Sách Giáo Lý của Hội Thánh Công Giáo

Tông huấn Deus Caritas Est của ĐTC Bênêđictô XVI

Tông Huấn Evangelium Vitae (Tin Mừng Sự Sống) của ĐTC Giaon Phaolô II

Người Công Giáo và Đời Sống Chính Trị và Sống Tin Mừng Sự Sống của HĐGMHK

Phaolô Phạm Xuân Khôi chuyển ngữ