Hơn 2000 hiện vật bằng đá, gốm, đất nung, thuỷ tinh, kim loại và gỗ, chủ yếu có niên đại từ thế kỷ 1 đến thế kỷ 8 cùng nhiều tài liệu khoa học liên quan đang được trưng bày tại phòng chuyên đề "Di vật văn hoá Óc Eo" ở Bảo tàng lịch sử Việt Nam đến hết tháng 5/2003.

Đây là kết quả 20 năm khảo sát và nghiên cứu về văn hoá Óc Eo ở Long An của các nhà khảo cổ Việt Nam.

Hiện vật bằng đá có hơn 380 chiếc, chủ yếu là những chuỗi hạt được chế tạo tinh xảo và đa dạng, từ 6 loại đá ngọc khác nhau. Cùng với các chuỗi hạt bằng đá còn có tượng thờ, linh vật bằng đá như tượng Visnu, Ganesa, tượng Phật, Linga, Yoni... Hiện vật bằng gốm và đất nung gồm bình, vò, tô, lọ, ấm, nồi nấu kim loại, các mảnh gốm có hoa văn. Hiện vật bằng thuỷ tinh có hạt chuỗi và mảnh vòng trang sức nhiều màu sắc đỏ, đen, lam lục, nâu. Hiện vật bằng kim loại có hai nhóm bằng chì-thiếc và vàng. Trong nhóm chì-thiếc có khuyên tai hình thú, một sưu tập khá độc đáo của văn hoá Óc Eo. Hiện vật bằng gỗ là hai trục bánh xe được tìm thấy tại Bình Tả (Đức Hoà) có niên đại cách đây gần 1.600 năm và một pho tượng Phật có niên đại trên 2.500 năm.

Phòng trưng bày còn giới thiệu những phát hiện tại cuộc khai quật di chỉ Gò Ô Chùa, mà theo các nhà khảo cổ là di chỉ tiền Óc Eo, có niên đại từ thế kỷ 1-2 trước Công nguyên đến thế kỷ 1-2 sau Công nguyên.

Theo các nhà khảo cổ, văn hoá Óc Eo được hình thành và phát triển từ thế kỷ 1 đến thế kỷ 8 ở Nam Bộ, trên cơ sở những thành tựu của nền văn hoá bản địa tiền sử và tiếp thu những yếu tố văn hoá từ bên ngoài. Từ đầu thế kỷ 20, những nhà khảo cổ người Pháp đã tìm thấy những di vật của nền văn hoá Óc Eo. Đến năm 1940, qua cuốn "Khảo cổ học đồng bằng sông Cửu Long", các nhà khảo cổ Pháp đã khẳng định văn hoá Óc Eo được hình thành và phát triển rực rỡ từ đầu Công nguyên đến thế kỷ 7-8. Từ sau ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng đến nay việc nghiên cứu văn hoá Óc Eo được chú ý và có nhiều thành tựu, các nhà khảo cổ đã phát hiện hàng trăm di tích văn hoá Óc Eo ở khắp các tỉnh Nam Bộ, trong đó tập trung nhiều nhất ở hai tỉnh Long An và An Giang.

Tại An Giang, từ đầu thế kỷ 20, các nhà khảo cổ đã phát hiện nền văn hoá Óc Eo tại vùng núi Ba Thê, huyện Sơn Thoại với những di vật bằng vàng và nhiều loại di vật khác-nơi đây có nhiều kiến trúc cổ, có những kiến trúc đã thành phế tích nằm lộ thiên hoặc trong lòng đất đan xen với nhau mật độ rất dày. Những di vật tìm thấy ở đây như một số kiến trúc gạch, đá, mộ táng...cho thấy nơi đây từng là một đô thị sầm uất, một thương cảng lớn có sự giao lưu mật thiết về kinh tế, văn hoá với các nước trong khu vực và một số nước vùng Trung cận Đông.

Để gìn giữ, bảo tồn và phát huy tác dụng các di chí của văn hoá Óc Eo, Bảo tàng An Giang đã lập hồ sơ 2 di tích Gò Cây Thị và Nam Sơn Lin Tự đề nghị Bộ Văn hoá-Thông tin công nhận là di tích quốc gia./.