Nagasaki nhắc nhở chúng ta hình ảnh ghê rợn của trái bom nguyên tử rơi xuống trên nóc nhà thờ của thành phố này vào ngày 9 tháng 8 năm 1945. Hôm nay chúng ta tôn kính 26 vị thánh tử đạo Nhật bổn chết một cách oai hùng trên thánh giá, mặt nhìn ra biển cả mênh mông với niềm tin sắt son, với lòng yêu mến Chúa rào rạt và với niềm vui được ơn cứu độ.

Thánh Phao lồ Miki thuộc gia đình giàu có, thông làu kinh sử, trờ lại đạo Công giáo và trở nên thầy giảng đi rao giảng Tin Mừng cho đồng bào của mình. Vào tháng 2 năm 1597, 26 người Công giáo bị bắt giữ. Họ gồm các Cha Dòng Tên, các Cha Dòng Phanxicô, Thầy giảng Miki, giáo dân và các em giúp lễ.

Quan quân dẫn các ngài đi bêu xấu từ thành này qua thành khác để đe dọa dân chúng đừng theo Tây đạo mà phải chịu hình phạt như thế này. Bị tra tấn hành hạ dã man, các thánh tử đạo tỏ ra can cường, không ngớt ca tụng Thiên Chúa, cuối cùng bọn chúng đem các ngài đóng đinh vào thập giá và được chôn quay mặt ra biển cả vì đạo Công giáo đã từ biển xâm nhập vào đất Nhật bổn.

Từ Thánh giá thánh Phao lồ Miki đã dõng dạc nói với đồng bào của mình: “Không có một con đường nào dẫn đến sự siêu thóat, con đường duy nhất đó là con đường người Công giáo đang đi. Bởi vì đạo Công giáo dạy chúng tôi tha thứ cho kẻ thù, tha thứ cho những kẻ hành hạ và làm cho chúng tôi đau khổ, chúng tôi tha thứ cho nhà vua và những ai giết chúng tôi. Chúng tôi ước mong họ cũng sẽ được rửa tôi và trở thành người Công giáo.”

Từ ngày đó không còn thấy công khai bóng dáng người Công giáo, mãi đến năm 1860 mới có một linh mục người Pháp xuất hiện ở Nagasaki đó là Cha Petitjean, ngài được gởi đến chăm sóc một cộng đồng nhỏ người Pháp tại hải cảng này. Năm năm sau, một ngôi thánh đường được dựng lên để kính 26 vị tử đạo thì có một nhóm đông người Nhật đến ngại ngùng bày tỏ với Cha Petitjean là họ có niềm tin và thờ phượng Thiên Chúa như cha vậy.

Thật là lạ lùng và vui mừng, cộng đồng hơn 10 ngàn người này đã bí mật gìn giữ Ðức Tin từ đời này qua đời nọ trong hai trăm năm. Họ truyền lại cho con cháu giáo lý căn bản, vì không có linh mục; họ chỉ đọc được các kinh thông thường và được các bô lão dạy cho một bí tích duy nhất là phép rửa tội.