Đức Thánh Cha Bênêđíctô XVI “đã chứng tỏ một hiểu biết sâu xa về hồ sơ của Trung Hoa”. Đức Hồng Y Tarcisio Bertone, Quốc Vụ Khanh Tòa Thánh đã nói như trên với thông tấn xã Công Giáo AsiaNews hôm thứ Bẩy 20/1/2007. Nhận định về kết quả cuộc họp trong hai ngày 19 và 20/1/2007 về Trung Hoa Đức Hồng Y Bertone ghi nhận sự hài lòng của các tham dự viên và sự trông mong lá thư của Đức Giáo Hoàng gởi nhân dân Trung quốc. Đức Hồng Y cho biết thêm: “Không khí của cuộc gặp gỡ đã rất thân ái và thẳng thắn cho phép mọi người tự do bày tỏ quan ngại của họ”.

Thánh lễ tại Nam Ninh

Thánh lễ tại Bắc Kinh

Bình luận về thông cáo của Tòa Thánh, Đức Hồng Y nhấn mạnh đến giá trị của chứng tá anh hùng của Giáo Hội Thầm Lặng tại Trung Hoa và sự hiệp thông gần như hoàn toàn của các linh mục và Giám Mục Trung Hoa ngay cả nơi những người trong Giáo Hội được nhà nước công nhận.

Hướng về tương lai, Đức Hồng Y Bertone tỏ ra lạc quan “Tôi thành tâm hy vọng rằng một mối quan hệ xây dựng trong sự tương kính có thể được thiết lập với các nhà cầm quyền [của Bắc Kinh] để vượt qua những hiểu lầm trong quá khứ và có thể cùng hoạt động cho thiện ích – và tôi nhắc lại là cho thiện ích – của người dân Trung Hoa”.

Đức Hồng Y Paul Shan, Giám Mục Hiệu Tòa Cao Trung, Đài Loan, đã tham dự hội nghi. Ngài cho biết bầu khí trong hội nghị rất “chân thành và thẳng thắn”. “Thông cáo của hội nghị được đưa ra hai ngày trước đây phản ánh rất đúng cảm nghĩ của những ai tham dự”. Đức Hồng Y nhận định rằng “Bức thư của Đức Thánh Cha sẽ rất quan trọng” và sẽ “trực diện với những điểm thiết yếu liên quan đến tình hình tại Trung Hoa”.

Đức Hồng Y Giuse Trần Như Quân của Hương Cảng bày tỏ sự hài lòng với hội nghị mà ngài mô tả “rất, rất tích cực”. Ngài nói với thông tấn xã Công Giáo AsiaNews là “Việc tổ chức, quản lý, và hồ sơ rất hoàn hảo. Quý vị có thể thấy rất nhiều cố gắng dành cho vấn đề này và chúng đã đem lại thành quả. Đây là thời điểm quan trọng tại Vatican cho nên có rất nhiều tham dự viên từ Bộ Ngoại Giao Tòa Thánh, Bộ Truyền Giảng Tin Mừng, Bộ Giáo Lý Đức Tin …”

Đức Hồng Y cho biết mọi người bày tỏ tự do sự thân ái và thẳng thắn và lắng nghe không có một biểu hiện mất kiên nhẫn nào. Tất cả mọi tham dự viên đều bày tỏ lòng ao ước muốn biết sự thật, muốn hiểu vấn đề đến nơi đến chốn và muốn tìm ra giải pháp.

Từ Hương Cảng, cha Gianni Criveller, PIME, chuyên viên tại Trung Tâm Thánh Linh cho biết: “Tôi bị đánh động một các rất tích cực bởi những lời lẽ minh nhiên đề cập đến những đau khổ của các vị Giám Mục, linh mục và anh chị em giáo dân những người đã giữ một lòng trung tín rõ ràng và cương quyết đối với đức tin Công Giáo và Tòa Thánh. Đây cũng là lần đầu tiên Tòa Thánh nhìn nhận công khai và minh nhiên sự hiệp thông của đa số các Giám Mục Trung Hoa với Đức Thánh Cha. Theo ý kiến của tôi những lời lẽ này có một giá trị biểu tượng rất lớn: đó là một tuyên ngôn về thất bại trong chính sách tôn giáo của Trung quốc muốn thiết lập một Giáo Hội độc lập với Rôma”.

“Đoạn nói về hiến chế của Giáo Hội cũng rất quan trọng: Giáo Hội được cai quản bởi các Giám Mục, các vị kế tục các thánh Tông Đồ, trong sự hiệp thông với Phêrô, thủ lãnh của họ. Giáo Hội tại Trung Hoa thay vào đó lại tùng phục sự kiểm soát của một Hội do ý muốn của một đảng chính trị và bị lèo lái bởi tên Liu Bainian nào đó, kẻ kiên trì thực hiện bao nhiêu những bất công chống lại người Công Giáo. Kẻ này, thực tế, phải gánh trách nhiệm chủ yếu cho những vụ tấn phong trái phép hồi năm 2000 và 2006, là điều đã tạo ra những chia rẽ sâu xa và những xung đột giữa các cộng đoàn Công Giáo”.

Về lá thư sắp đến của Đức Thánh Cha cho người Công Giáo Hoa Lục, cha Criveller nói: “Đức Thánh Cha có đầy đủ các thông tin cần thiết để viết cho những người Công Giáo tại Trung Hoa. Ngài có thể giúp chúng ta đối diện với những vấn đề có tính nguyên tắc của Giáo Hội tại đây. Hiện nay các vấn nạn cấp bách nhất là: truyền giáo (đặc biệt là cho giới trẻ); thách đố của trào lưu tục hóa; việc lựa chọn các Giám Mục (thường rất trẻ); vấn đề đào tạo (dành cho Giám Mục, linh mục và anh chị em giáo dân); sự hiệp nhất; tự do không bị kiểm soát bởi Hội Công Giáo Yêu Nước và thư ký Liu Bainian của hội này. Tôi tin chắc là người Công Giáo Trung Hoa sẽ đón nhận những lời của Đức Thánh Cha với lòng nhiệt thành và biết ơn. Họ sẽ đón nhận với tất cả tâm hồn và trí óc dù họ thuộc cộng đoàn nào”.