CITE DU VATICAN, 26 mars 2006 (AFP) - Cách đây một năm Đức Gioan Phao lồ II, vi Giáo Hoàng rất nổi danh trong lịch sử đã qua đời. Ngày 2 tháng 4 năm 2005, sau một cơn bệnh hấp hối kéo dài làm cho thế giới lo lắng theo dỏi, Đức Gioan Phao lồ II đã qua đời lúc 84 tuổi, vị Giáo Hoàng, có sức thu hút quần chúng, người Ba lan, đã trải qua 26 năm lèo lái Giáo Hội Công giáo trong suốt hơn một phần tư cuối của thế kỷ thứ XX.

Mười bảy ngày sau, các Đức Hồng Y đã chọn Đức Hồng Y Ratzinger, người Đức, lên kế vị, một nhà thần học bảo thủ, 78 tuổi, lấy danh xưng là Benedict XVI và bắt đầu cai quản chặt chẻ Giáo Hội Công giáo.

Để đánh dấu ngày kỷ niệm này, một đêm canh thức cầu nguyện được tổ chức vào đêm ngày 2 tháng 4 từ 21:00 giờ tại Công trường Thánh Phêrô ở Vatican, duới cửa sổ căn phòng của Đức Giáo Hoàng, nơi mà cách đây một năm Đức Gioan Phao lồ II đã nhắm mắt lìa đời.

Đức Benedict XVI sẽ xuất hiện vào cuối buổi canh thức cầu nguyện để chào đón đám đông và vào ngày hôm sau lúc 17:30 giờ, ngài sẽ dâng Thánh Lễ trong Vương Cung Thánh Đường để tưởng niệm đấng tiền nhiệm. Đức Giáo Hoàng kế vị sẽ chủ tọa từ ngày 9 đến 17 tháng 4, những cuộc lễ Tuần Thánh và Phục Sinh, những ngày lễ quan trọng của Giáo Hội mà trong năm vừa qua vì sức khoẻ yếu kém nên Đức Gioan Phao lồ II đã không xuất hiện nhiều.

Trong ngày 27 tháng 3, ngày lễ Phục Sinh năm 2005, vị Giáo Hoàng người Ba lan đã không thể đọc được phép lành truyền thống “urbi et orbi” (thành phố và thế giới). Ngày 30 tháng 3, ba ngày trước khi vĩnh biệt, Đức Gioan Phao lồ II đã xuất hiện lần chót nơi cửa sổ phòng của ngài nhưng không nói lên được tiếng nào lới chúc lành cho giáo dân.

Cuộc hấp hối của Đức Gioan Phao lồ II làm cho thế giới hồi hộp, bắt đầu từ ngày 1 tháng 2 khi bị bệnh cúm nặng mà ngài phải vào bệnh viện đến hai lần.

Nhưng từ nhiều năm qua, người được mệnh danh là “lực sĩ của Chúa” ngay từ buổi đầu của giáo triều, đã chịu nhiều vết thương trầm trọng khi bị tên sát nhân người Thổ là Aga Ali Agca ám sát hụt (13 tháng 5 năm 1981) và từ đó sức khoẻ càng ngày càng yếu dần với căn bệnh nan y Parkinson.

Bảng tổng kết về giáo triều của Dức Giáo Hoàng Karol Wojtyla cho biết ngài sinh tại Wadowice, gần Cracovia, ngày 18 tháng 5 năm 1920, cũng có ghi lại những tình cảm thướng tiếc của toàn thế giới lúc tiển biệt ngài. Trong thánh Lễ an táng có hơn triệu người thăm viếng, cùng trên 200 thủ lảnh các quốc gia và tôn giáo tham dự. Các buổi lễ đả được chiếu trực tiếp trên các đài truyền hình và vô tuyến khắp cùng thế giới.

Có nhiều người đã gán cho vị Giáo Hoàng người Slave của lịch sử, người cầm đầu Giáo Hội Công giáo vào ngày 16 tháng 19 năm 1978, đã có một vai trò quyết định làm sụp đổ đế quốc cọng sản Nga sô. Đức Gioan Phao lồ II cũng được toàn thế giới kính trọng trong việc cô võ hoà bình như cố gắng can ngăn những cuộc chiến và tìm mọi giải pháp hoà bình bằng cách đối thoại giữa những dân tộc, văn hóa và tôn giáo.

Trong thời thơ ấu, ngài đã từng chứng kiến những vụ tàn sát người Do Thái dưới thời Phát xít, nên ngài đã tìm mọi cách đem Giáo Hội Công giáo xích lại gần với Do Thái giáo. Thật táo bạo và có một cái nhìn sáng suốt trong địa hạt chính trị, vị Giáo Hoàng này đã chu du khắp thế giới trong 104 chuyến công du, tuy vậy nhưng rất bảo thủ trong các vấn đề đạo đức và tập quán, nhất là chống lại những sa đọa xã hội gây nên nhiều căn bệnh hiểm nghèo như HIV v.v.

Về các chủ đề này Đức Gioan Phao lồ II trong nhiều bài diển văn kêu gọi hãm mình kiêng cử, cố gắng có một đời sống trong sạch, nhưng ngài cũng cấm đoán việc dùng các phương pháp trái với tự nhiên, như ngừa thai nhân tạo, đồng tình luyến ái vân vân trái ngược với giáo huấn của Giáo Hội Công giáo.

Trong thời gian gìũ chức vụ Giáo Hoàng của ngài, Giáo Hôi Công Giáo ở Âu châu vẫn tiếp tục suy thoái, miền đất thấm nhuần Kito giáo đang dần dần bị thế tục hóa, cũng như ở Châu Mỹ La tinh các giáo phái Tin Lành đang lôi cuốn một số đông tín đồ. Riêng Phi Châu và Á Châu tuy có nhiều hạn chế nhưng đang có mầm móng trên đà phát triển.

Lục địa Á Châu là ước vọng phát triển của Đức Benedict XVI nên trong Công Nghi Hồng Y vừa qua ngài đã tấn phong đến ba vị Hồng Y người Á Châu. Đức Giáo Hoàng kế vị là một cọng sự viên đắc lực của Đức Gioan Phao lồ II trong 24 năm, đứng đầu Bộ Tín Lý nên vẫn còn giữ lại những nét của vị tiền nhiệm trong sứ điệp gởi đến cho cọng đồng tín hữu. Thông điệp đầu tiên của ngài, “Deus Caritas Est” (Thiên Chúa là Tình Yêu) được phổ biến vào ngày 25 tháng giêng, đã được mọi người nồng nhiệt đón nhận.