LOS ANGELES – Vào lúc 10 giờ sáng ngày 2-9-2002, ÐHY Roger Mahony sẽ chủ tọa Lễ Cung Hiến Ðại Vương Cung Thánh Ðường Ðức Bà Các Thiên Thần của TGP Los Angeles, một kiến trúc có thể nói là đồ sộ vĩ đại, một di tích mới nổi cộm của thành Los Angeles, và là điểm qui tụ hành trình đức tin linh thiêng của người Công giáo, một hành trình đi từ quá khứ bước vào tương lai, một hành trình hội nhập sức sống cộng đoàn đa diện của Los Angeles ngay hôm nay.

Hình bên ngoài ương cung thánh đường Los Angeles
Ðại thánh đường này được khởi sự xây cất từ 5 năm trước đây với kinh phí lên tới trên 200 triệu mỹ kim, và được kiến trúc sư thời danh của Tây ban nha là Jose Rafael Moneo vẽ mẫu, được hãng kiến trúc sư Los Angeles Leo A Daly thực hiện. Và nội điện đại vương cung thánh đường lập tức trở thành địa nơi hội họp công cộng sang giá và vinh quang nhất của thành phố Los Angeles. Nét đặc sắc đồ sộ, trấn áp, và vẻ đẹp của nó chẳng kém gì với nét độc đáo kính mầu trôn của bảo tàng viện Getty Museum.

Nhìn bề ngoài vương cung thánh đường này thì ta không thấy được những vẻ nguy nga của những vương cung thánh đường như thường có là nét cao vút, thanh nhã , hùng vĩ, và kiêu sa… Ta chỉ thấy một khối đồ sộ bê tông, mái nhà cắt hình răng cưa, cửa sổ bình dị, chúng như trầm mình vào những kiến trúc khối của vùng chung quanh… Thế nhưng đây là nét tài tình của Moneo, vì kiến trúc sư này muốn diễn tả một cuộc hành trình đức tin đi từ ngoại giới vào tới nội tâm, vẻ bình dị bề ngoài dẫn đến chiều kích tinh thần sâu xa và giầu có bên trong ngôi thánh đường.

Hình bên trong thánh đường Los Angeles
Kiến trúc sư Moneo đã diễn tả rằng khi ông vẽ kiểu nhà thờ này, ông bị ảnh hưởng bởi nét đẹp của những công trường vương cung thánh đường truyền thống Tây Ban Nha và Nam Mỹ. Kiến trúc Our Lady of Angels chiếm cả một khu phố với hai kiến trúc thấp và dài: một thánh đường và một tòa nhà văn phòng, nơi hội họp và khu chung cư cho giáo xứ. Hai kiến trúc này đối nhau tạo nên ở giữa một công trường lớn rộng, tức khắc làm cho khung cảnh toàn khu thành một vẻ linh thiêng khác biệt với thế giới chung quanh.

Thường thì những công trường truyền thống là trung tâm sinh hoạt của thành phố, như ở Venice bên Ý, khách bộ hành và cư dân tiến về công trường trung tâm qua những con đường hẹp trước khi tiến vào Công trường San Marco; một khi bước vào công trường, khung trời tự nhiên mở rộng và bừng sáng lên vẻ huy hoàng thênh thang trước mắt.

Thế nhưng công trường tại vương cung thánh đường Los Angeles lại hình như đổ về từ một thế giới xa xăm, khác biệt muôn vàn nào đó. Người bộ hành vào công trường này qua lối vào từ đường Temple Street, nhưng đa số khách thăm viếng sẽ đến bằng xe ô-tô, họ sẽ đậu xe trong hầm nhà thờ và vào công trường leo lên từ thang máy, nên những con đường và xa lộ bên dưới hầu như không còn có ý nghĩa nào cả, nó đã mất hút xa vời, khi ta tiến vào công trường này.

Thế cho nên, vẻ bình dị bề ngoài của vương cung thánh đường, khung cảnh thoát ly khỏi khu phố nhộn nhịp nơi đây đã trở thành nét độc đáo, có thể nói là một “nhân đức” cho khu kiến trúc mới. Nó tạo nên một hành trình nội tâm: một khi bạn thoát ra khỏi những xú khí thương mại và vẻ ồn ào của thế giới hiện đại, bạn sẽ bước vào thế giới siêu nhiên, tinh thần, thế giới nội tâm. Cuộc hành trình này bắt đẩu từ công trường của nhà thờ mới.

Những khối tường lồi lõm chơi đùa với ánh sáng phản chiếu, và một thánh giá vĩ đại làm bằng xi măng và kính phá tan vẻ phẳng lặng vì nó bắt mắt bạn hướng về trời cao xanh thẳm.

Vào trong nhà thờ, những nhà nguyện nhỏ phí tay phải dần dần dẫn đến bàn thờ chính, và phí trên cao tường là những khung cửa kính mầu bằng đá hoa cương mỏng phản chiếu ánh sáng mặt trời, tạo nên khung cảnh ấm cung, uy nghi, huyền nhiệm…

Nền nhà thờ không đều, qua nhiều cấp trải dài, bằng xi măng mài nhẵn, và trần nhà bằng gỗ, bất ngờ tạo khung cảnh thân thương ấm cúng.

Trên tường là những tấm thảm ghi lại lịch sử Los Angeles, tựa như những bức tranh mosaic vẽ trường cổ xưa, làm thành cuộc rước vĩ đại “các thánh cung thông công” nói lên ý nghĩa chung sống hòa bình và chia sẽ niềm tin của những người Công giáo đa diện, từ khắp muôn phương trên thế giới đã đến vùng đất hứa này, mang đi với mình, mỗi người một hành trình đức tin để ca tụng tình yêu Thiên Chúa.